Έρμαιο, δυστυχώς, της πανταχού παρούσας γραφειοκρατίας και το εμβληματικό Μέτρο 19, για την Τοπική Ανάπτυξη με Πρωτοβουλία Τοπικών Κοινοτήτων (CLLD) – γνωστότερο ως LEADER – του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020 και ιδίως στο σκέλος που αφορά την ανάπτυξη του αγροτουρισμού και την ίδρυση μικρών μονάδων μεταποίησης και εμπορίας αγροτικών προϊόντων.
Eκπρόσωποι των Ομάδων Τοπικής Δράσης αναφέρουν πως παρά την υψηλή ζήτηση που παρουσιάζει το εν λόγω Μέτρο, η απορρόφησή του υπολογίζεται προς το παρόν στο χαμηλότατο 23%, εξαιτίας σημαντικών καθυστερήσεων τόσο στην εξειδίκευση του θεσμικού πλαισίου, όσο και στην ολοκλήρωση των σχετικών διαλειτουργικών πληροφοριακών συστημάτων.
Πέραν τούτων, όπως σημειώνεται, παρατηρείται μια γενικότερη «δυσκαμψία» στο όλο γραφειοκρατικό πλαίσιο διαχείρισης του LEADER, η οποία επιτείνεται και από την για πρώτη φορά εμπλοκή στη διαδικασία των Περιφερειών, και βέβαια από τους περιορισμούς της γενικότερης υγειονομικής κρίσης.
Τα παραπάνω προβλήματα, ωστόσο, σημαίνουν πως το LEADER δε μπορεί να εκπληρώσει τον ισχυρό αναπτυξιακό του ρόλο, προς όφελος των τοπικών κοινοτήτων στην κατεύθυνση της καινοτομίας, προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα κοινωνικο-οικονομικά προβλήματα των αγροτικών περιοχών, με αποτέλεσμα η κοινωνική συνοχή των εν λόγω περιοχών σε σχέση με τις αστικές, να παραμένει ακόμη ζητούμενο.
Θα πρέπει επιπλέον να σημειωθεί πως οι ολοκληρωμένες αναπτυξιακές στρατηγικές εφαρμόζονται μέσω 50
τοπικών προγραμμάτων που έχουν επιλεγεί για να υλοποιηθούν σε αγροτικές περιοχές της χώρας, κυρίως
σε επίπεδο Περιφερειακής Ενότητας, από τις Ομάδες Τοπικής Δράσης, οι οποίες αποτελούν τοπικές εταιρικές
σχέσεις δημοσίου-ιδιωτικού τομέα και που όπως σημειώνεται «παρατηρούνται καθυστερήσεις κατά το
στάδιο της υλοποίησης και των πληρωμών των έργων, δημοσίων και ιδιωτικών»…
Ειδικότερα, οι καθυστερήσεις αποδίδονται πρωτίστως στον διαφορετικό βαθμό ανταπόκρισης των Περιφερειών, στις οποίες έχει εκχωρηθεί η διαχείριση του Μέτρου 19, στην αδυναμία πολλών Δήμων να ενεργοποιήσουν τα εγκεκριμένα τους έργα (δημοπράτηση, ανάθεση, υλοποίηση), αλλά και στις δυστοκίες που παρουσιάζει η ανάπτυξη του Πληροφοριακού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων (ΠΣΚΕ) από τη ΜΟΔ ΑΕ.
Ίδια εικόνα με αυτή που περιγράψαμε παραπάνω, ισχύει και για την Κρήτη.