Με καθυστέρηση η πρόσληψη τομεαρχών γεωπόνων για την παρακολούθηση και ανάλυση του δακοπληθυσμού σε κάθε δημοτική ενότητα – Το βάρος των ελέγχων «σήκωσαν» οι τρείς μόνιμοι υπάλληλοι της ΔΑΟΚ Ρεθύμνου
Ολοκληρώθηκε ο πρώτος ψεκασμός του φετινού προγράμματος δακοκτονίας της Περιφερειακής Ενότητας Ρεθύμνου στο μεγαλύτερο μέρος των περιοχών του νομού, με τη γενικότερη εικόνα των δακοπληθυσμών -του μεγαλύτερου δηλαδή εχθρού της ελιάς – να χαρακτηρίζεται «ελεγχόμενη», καθώς οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού δεν ευνοούν στην αναπαραγωγή και εξάπλωσή του στον ελαιόκαρπο.
Παρά τη θετική εικόνα της περιορισμένης παρουσίας του δάκου στα ελαιόδεντρα, η απουσία των τομεαρχών – γεωπόνων που αναλαμβάνουν κάθε χρόνο την παρακολούθηση και ανάλυση των δακοπληθυσμών στις ελαιοκαλλιέργειες σε κάθε δημοτική ενότητα του νομού, προκάλεσε κενά στον έλεγχο πριν προχωρήσουν οι εργολάβοι του προγράμματος δακοκτονίας στους κατάλληλους ψεκασμούς.
Όπως αναφέρει η Διευθύντρια της Δ/νσης Αγροτικής Ανάπτυξης της ΠΕ Ρεθύμνου Ειρήνη Βυτινιώτου ολο το «βάρος» της παρακολούθησης και της ανάλυσης των δακοπληθυσμών το προηγούμενο διάστημα έπεσε στους μόλις τρείς μόνιμους υπαλλήλους – επόπτες της ΔΑΟΚ Π.Ε. Ρεθύμνου, υπάλληλοι, οι οποίοι είναι ήδη επιβαρυμένοι με άλλα καθήκοντα.
«Έχουμε ολοκληρώσει τον πρώτο ψεκασμό. Όταν ολοκληρώνεται ένας ψεκασμός μπορεί να επαναληφθεί μετά από ένα δεκαπενθήμενο εάν όλα είναι εντάξει όσον αφορά στις καιρικές συνθήκες, δηλαδή οι θερμοκρασίες να είναι κάτω από 28 βαθμούς, να μην φυσάει αέρας κ.λπ.», σημείωσε η κ. Βυτινιώτου για τη διαδικασία που προχωράει έπειτα από την ανάλυση των παγίδων που τοποθετούν στους ελαιώνες ώστε να παρατηρούν τη διακύμανση του δακοπληθυσμού.
Οι παγίδες τοποθετούνται στις ελαιοκαλλιέργειες και αλλάζουν ανά πενθήμερο, τόνισε η κ. Βυτινιώτου.
«Οι παγίδες μπαίνουν για την παρακολούθηση του πληθυσμού. Ανά πενθήμερο καθαρίζονται, μπαίνει άλλο διάλυμα μέσα, και μετά από πέντε μέρες πάλι παρακολουθούμε τι συλλήψεις έχουμε, ποσοστό θηλυκών και αρσενικών κ.λπ. Δεν κάνουμε ψεκασμούς τυχαία, πρέπει να παρακολουθούμε τους δακοπληθυσμούς και αναλόγως με τη σύνθεση του δακοπληθυσμού, εάν υπάρχει γονιμότητα, δίνουμε εντολή ψεκασμού ξανά».
Όσον αφορά στην καθυστέρηση που προέκυψε στην πρόσληψη των τομεαρχών για το πρόγραμμα της δακοκτονίας, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για την ανάλυση των δακοπληθυσμών και τον έλεγχο της εφαρμογής των ψεκασμών σημείωσε: «Εχθές, Πέμπτη, παρουσιάστηκαν οι πρώτοι τομεάρχες. Ενώ έχουμε ολοκληρώσει τον πρώτο ψεκασμό που έγινε με ευθύνη των εργολάβων. Πήγαν και κάποιες φορές οι επόπτες δακοκτονίας, αλλά δεν αρκεί αυτό. Αλλιώς είναι να υπάρχει ένας τομεάρχης σε κάθε δημοτική ενότητα έστω, έτσι ώστε να παρακολουθεί δύο-τρία χωριά μαζί. Και άλλο να είναι ένας σε τρείς – τέσσερις δημοτικές ενότητες. Τί να πρωτοδούν; Δεν γίνεται εύκολα ο έλεγχος όταν δεν έχεις προσωπικό. Οι τομεάρχες κάνουν την ανάλυση του δακοπληθυσμού και ελέγχουν την εφαρμογή του ψεκασμού».
Όπως τόνισε η κ. Βυτινιώτου, πέρυσι οι τομεάρχες προσλήφθηκαν 15 Ιουνίου, ενώ φέτος οι ψεκασμοί ξεκίνησαν σχεδόν χωρίς κανέναν έλεγχο.
«Δεν μπορούσε η υπηρεσία να παρακολουθήσει τον εργολάβο και όλα τα συνεργεία με το μόνιμο προσωπικό που ασχολείται το πρόγραμμα δακοκτονίας. Από το μόνιμο προσωπικό της υπηρεσίας ασχολούνται τρία άτομα, τρείς επόπτες έχουμε για όλο τον νομό. Αλλιώς είναι τρείς και αλλιώς είναι εννέα άτομα που είναι οι τομεάρχες».
Παράλληλα η κ. Βυτινιώτου απηύθυνε έκκληση και προς τους ελαιοπαραγωγούς, προκειμένου να διευκολύνουν το έργο των συνεργείων: «Όταν γνωρίζουν ότι ψεκάζεται η περιοχή τους θα πρέπει να είναι παρόντες και να ανοίγουν τα κτήματά τους. Πολλά είναι περιφραγμένα και τα συνεργεία δεν μπορούν να εισέλθουν και να ψεκάσουν. Πρέπει να υπάρχει μία συνεργασία όλων για να μπορέσει να έχει καλό αποτέλεσμα η δακοκτονία».
Οι κλιματικές συνθήκες επηρεάζουν τη δραστηριότητα του δάκου
Εν τω μεταξύ όπως ανάφερε στα «Ρ.Ν.» ο επιστημονικός συνεργάτης του Συνδέσμου Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης (ΣΕΔΗΚ) Νίκος Μιχελάκης.
Μικρή είναι μέχρι στιγμή η προσβολή από τον δάκο στα ελιόδεντρα του νησιού, ενώ αυξημένοι πληθυσμοί παρατηρούνται κυρίως στον νομό Λασιθίου, χωρίς να προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία, όπως περιέγραψε στα «Ρ.Ν.».
Οι κλιματικές συνθήκες είναι αυτές που κυρίως επηρεάζουν τη δραστηριότητα του δάκου, όπως τόνισε ο κ. Μιχελάκης, καθώς αναπαράγεται μόνο υπό συγκεκριμένες θερμοκρασίες και μόνο σε καρπό ελιάς.
Οι καύσωνες, παρότι επιβαρυντικοί για τα δέντρα και τον καρπό τους -ειδικά όταν δεν ποτίζονται-, περιορίζουν τον κίνδυνο δακοπροσβολών σε αυτήν τη φάση, όπως σημείωσε ο ίδιος.
«Παρά τις ελλείψεις και τα προβλήματα τα οποία παρουσιάζονται, ευτυχώς ή δυστυχώς έχουμε αρκετούς καύσωνες οι οποίοι βοηθούν στο να «επουλωθούν όλα αυτά τα τραύματα από τις άλλες ατέλειες». Προς το παρόν δεν φαίνεται να έχουμε κίνδυνο. Δεν έχουν ακουστεί παρά μόνο στον νομό Λασιθίου κάποιες μικρές δακοπροσβολές, οι οποίες έχουν σταματήσει εξαιτίας των υψηλών θερμοκρασιών, των καυσώνων».
Την αναπαραγωγή του δάκου ευνοούν οι θερμοκρασίες μεταξύ 10 -30 βαθμών, όπως σημείωσε ο κ. Μιχελάκης, ενώ μπορεί να ωοτοκήσει μόνο πάνω στον καρπό της ελιάς.
«Ο δάκος μπορεί να γεννήσει τα αυγά του μόνο σε καρπό ελιάς. Μπορεί να έχει μια μεγάλη ποσότητα αυγών στο εσωτερικό του, που καμιά φορά φτάνουν και τα 300, αλλά για να τα γεννήσει πρέπει να βρει κατάλληλο καρπό. Ο κατάλληλος καρπός είναι να έχει πήξει ο πυρήνας, δηλαδή να έχει σκληρύνει το κουκούτσι, καθώς και η σάρκα του καρπού να είναι σε καλή κατάσταση έτσι ώστε να μπορεί να ωοτοκήσει. Εάν είναι ο καρπός ζαρωμένος και συρρικνωμένος από την ξηρασία δεν μπορεί να το κάνει ή θα το κάνει και θα είναι ατελές. Όμως αυτόν τον καρπό, τον συρρικνωμένο, εμείς δεν τον επιθυμούμε, γιατί δεν μπορεί να παράξει αρκετή ποσότητα λαδιού. Δεν μπορεί να λειτουργήσει φυσιολογικά και να δώσει το αποτέλεσμα που θέλουμε. Άρα, ποτίζοντας τις ελιές, όσοι μπορούν να το κάνουν αυτό, εξασφαλίζουν την καλή εξέλιξη του ελαιόκαρπου, αλλά διατρέχουν τον κίνδυνο αυτός ο ελαιόκαρπος να προσβληθεί από δάκο».
Οι καύσωνες έχουν «αποσοβήσει» τα προβλήματα που παρουσιάζονται διαχρονικά στη δακοκτονίας, όπως σημείωσε χαρακτηριστικά ο κ. Μιχελάκης.
Οι φετινοί ψεκασμοί ξεκίνησαν με υπολείμματα φαρμάκων του 2024, καθώς η διανομή των νέων ποσοτήτων καθυστέρησε, ενώ η εποπτεία των εργολάβων που πραγματοποιούν τους ψεκασμούς είναι περιορισμένη λόγω της καθυστέρησης πρόσληψης των τομεαρχών.
«Τα φάρμακα της φετινής χρονιάς ακόμη δεν έχουν διανεμηθεί. Ψεκάζουμε με τα υπολείμματα φαρμάκων της περυσινής χρονιάς. Τομεάρχες αλλού τοποθετήθηκαν, αλλού δεν τοποθετήθηκαν. Από την άλλη μεριά τις ΔΑΟΚ αυτήν τη στιγμή ακούμε ότι τις φορτώνουν με τους ελέγχους του ΟΠΕΚΕΠΕ που ήδη είναι υποστελεχωμένες. Τις υπερφορτώνουμε και δεν έχουν το ανάλογο προσωπικό για να ανταποκριθούν σε όλες αυτές τις υποχρεώσεις», σημείωσε ο κ. Μιχελάκης.
rethnea.gr
