Αγώνας επιβίωσης για την ελαιοκομία με το κόστος παραγωγής να εξανεμίζει το εισόδημα – Για τιμή τουλάχιστον 5 ευρώ το κιλό κάνουν λόγο οι παραγωγοί, ενώ η Ισπανία αποσύρει 188.000 τόνους για να συγκρατήσει την αγορά
Σε απελπιστικά χαμηλά επίπεδα καταγράφεται η τιμή του ελαιολάδου, η οποία αυτή τη στιγμή βρίσκεται κάτω από τα 3,20 ευρώ. Παρά τις θετικές προοπτικές με τις οποίες ξεκινάει η νέα ελαιοκομική περίοδος από πλευράς συγκομιδής, το διαφαινόμενο κέρδος για τους παραγωγούς κινείται σε πολύ χαμηλά επίπεδα, με τους ίδιους να επισημαίνουν ότι με τα υπάρχοντα δεδομένα δε θα καταφέρουν στο τέλος να καλύψουν ούτε τα έξοδα παραγωγής.
Η απογοήτευση είναι διάχυτη στους ελαιοκαλλιεργητές της Κρήτης, οι οποίοι προειδοποιούν πως, αν δε βρεθεί άμεσα κάποια λύση στο πρόβλημά τους, σκέφτονται πολύ σοβαρά να εγκαταλείψουν εντελώς την παραγωγή, αφήνοντας τις ελιές κυριολεκτικά πάνω στα δέντρα.
Τα υψηλά εργατικά μεροκάματα, η ακρίβεια στην ενέργεια και τα λιπάσματα, οι εισαγωγές στην Ε.Ε. από τρίτες χώρες και οι παράνομες ελληνοποιήσεις συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα στον κλάδο της ελαιοκομίας, ο οποίος τα τελευταία τρία χρόνια αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας.
Οι εκπρόσωποι των ελαιοπαραγωγών της Κρήτης ζητούν την παρέμβαση της ελληνικής κυβέρνησης, εκφράζοντας την αντίρρηση να διαθέσουν το προϊόν τους σε τόσο χαμηλές τιμές, ενώ την ίδια στιγμή κάνουν τη δική τους αντιπρόταση με βάση τις πραγματικές ανάγκες, αναφέροντας πως ένας ελαιοκαλλιεργητής, προκειμένου να καλύψει τα έξοδά του και να εξασφαλίσει το μικρότερο δυνατό κέρδος, θα πρέπει να πουλάει τουλάχιστον 5 ευρώ το κιλό το ελαιόλαδο για να συνεχίσει να παράγει.
«Πολύ φοβάμαι ότι η τιμή παραγωγού θα πέσει κάτω από τα 3 ευρώ»
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελαιουργών νομού Ηρακλείου Πρόδρομος Αφθονίδης, παίρνοντας θέση στο ζήτημα, ανέφερε στη «Νέα Κρήτη» και το neakriti.gr ότι «αν δεν υπάρξει στήριξη στον κλάδο της ελαιοκομίας, πολλοί είναι εκείνοι που θα σκεφτούν σοβαρά να εγκαταλείψουν τον κλάδο, αφού δεν μπορούν να καλύψουν ούτε τα λειτουργικά τους έξοδα. Η τιμή του παραγωγού στο ελαιόλαδο βρίσκεται σήμερα κάτω από τα 3,50 ευρώ και θα τολμήσω να κάνω μία πρόβλεψη, η οποία ίσως προκαλέσει ανησυχία σε κάποιους. Η τιμή παραγωγού πολύ φοβάμαι πως θα πέσει και κάτω από τα 3 ευρώ.
Αντιλαμβάνεστε ότι με αυτόν τον τρόπο δε βγαίνουν ούτε τα έξοδα από το μάζεμα της ελιάς. Για να μπορέσει να αντεπεξέλθει ο παραγωγός και να παίρνουν τα ελαιουργεία το μερίδιο που τους αναλογεί, η τιμή του παραγωγού πρέπει να σταθεροποιηθεί στα 5 ευρώ το κιλό.
Καθημερινά γινόμαστε δέκτες παραπόνων. Πολλοί είναι εκείνοι που μας λένε ότι δε θέλουν να ραβδίσουν, αφήνοντας τον καρπό στο δέντρο».
Επιπλέον, ο κ. Αφθονίδης προέβλεψε ότι «η φετινή ελαιοκομική περίοδος θα είναι καλύτερη σε ό,τι αφορά τη συγκομιδή λόγω των υψηλών βροχοπτώσεων που καταγράφηκαν τους τελευταίους μήνες, ωστόσο η αλλαγή δε θα είναι θεαματική. Υπάρχουν ζημιές στους καρπούς, σε πολλές περιπτώσεις οι ελιές έχουν καταστραφεί πέφτοντας στο έδαφος. Πάντως, σε σχέση με πέρυσι που παρήχθησαν μικρές ποσότητες ελαιολάδου λόγω της ανομβρίας, πιστεύουμε ότι η κατάσταση έχει βελτιωθεί, κάτι που αναμένεται να φανεί στην πράξη».
Στους 300.000 τόνους «βλέπει» την ελληνική παραγωγή το IOC
Το πρόβλημα των χαμηλών τιμών δεν παρατηρείται, φυσικά, μόνο στην Ελλάδα, αλλά γενικά στην ευρωπαϊκή Μεσόγειο. Στην Ισπανία τα ελαιόλαδα νέας εσοδείας κινούνται κάτω από τα 4 ευρώ το κιλό, ενώ λίγο πιο πάνω, στα 4-4,20 ευρώ, είναι αυτή που παίζει στην Ιταλία.
Στην Ισπανία, λόγω των χαμηλών τιμών του ελαιολάδου, το υπουργείο Γεωργίας προχωρά σε ένα μηχανισμό απόσυρσης ποσοτήτων από την αγορά, με τα κριτήρια για τον καθορισμό του ποσοστού απόσυρσης να βασίζονται σε μηχανισμούς διαχείρισης κρίσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το ποσοστό απόσυρσης θα καθοριστεί μέχρι τις 15 Νοεμβρίου. Το αν το μέτρο αυτό θα έχει επιτυχία μένει να φανεί στην πορεία. Το μόνο σίγουρο είναι ότι και στην Ελλάδα απαιτείται αναθεώρηση της στρατηγικής.
Τέλος, το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου (IOC) ανακοίνωσε τις προβλέψεις του για την παραγωγή στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία εκτιμάται ότι θα φτάσει στους 2,4 εκατ. τόνους. Ανά χώρα το IOC προβλέπει ότι η Ισπανία θα παράξει 1,6 εκατ. τόνους, η Ελλάδα 300.000, η Ιταλία 280.000 και η Πορτογαλία 195.000 τόνους. Ωστόσο, πρέπει να τονιστεί ότι τα στοιχεία αυτά είναι προσωρινά και ενδεχομένως θα αναθεωρηθούν κατά τη διάρκεια της χρονιάς.
Οι τιμές του ελαιολάδου τους τελευταίους δύο μήνες
| Ημερομηνία | Τιμή |
|---|---|
| 09/11/2026 | 3,17 € |
| 02/11/2026 | 3,15 € |
| 26/10/2026 | 3,07 € |
| 19/10/2026 | 3,16 € |
| 12/10/2026 | 3,20 € |
| 05/10/2026 | 3,34 € |
| 28/09/2026 | 3,38 € |
| 21/09/2026 | 3,41 € |
Η Ισπανία αποσύρει από την αγορά 188.000 τόνους ελαιολάδου
Η Ισπανία αποφάσισε να προχωρήσει στην προσωρινή απόσυρση 188 χιλιάδων τόνων ελαιολάδου από την αγορά. Το μέτρο αποσκοπεί στη σταθεροποίηση των τιμών και στην αποτροπή μιας απότομης πτώσης που προκαλείται από την υπερβολική προσφορά.
Συγκεκριμένα, η χώρα προχωρά στην απόσυρση του 12% της ετήσιας παραγωγής ελαιολάδου, της περιόδου 2026/2027, έως τον Σεπτέμβριο του 2027.
Η ενεργοποίηση του μέτρου επιτρέπεται όταν η προβλεπόμενη παραγωγή μαζί με τα αρχικά αποθέματα υπερβαίνουν κατά τουλάχιστον 20% τον μέσο όρο των προηγούμενων έξι ελαιοκομικών περιόδων. Η συγκεκριμένη προϋπόθεση πληρούται φέτος, βάσει των επίσημων εκτιμήσεων που δημοσιοποίησε η ισπανική κυβέρνηση.
«Η απόσυρση του προϊόντος από την αγορά αποτελεί “έκτακτο και προσωρινό” μέτρο, απόλυτα συμβατό με τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς», ανακοίνωσε ο υπουργός Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων, Λουίς Πλάνας, κατά τη διάρκεια επίσκεψης στον συνεταιρισμό La Unión στη Montilla (Κόρδοβα).
Σύμφωνα με το υπουργείο, στόχος είναι να διασφαλιστεί η κερδοφορία των παραγωγών, να προστατευθούν οι αγοραστές και να ενισχυθεί η σταθερότητα της αγοράς, προς όφελος τόσο των παραγωγών όσο και των καταναλωτών.
ΕΛΑΣ: Η ελαιοκομία εγκαταλείφθηκε από την κυβέρνηση
Τα προβλήματα της ελαιοκομίας αναδεικνύει σε ανακοίνωσή της η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη Ηρακλείου, καταλογίζοντας σημαντικές ευθύνες στην κυβέρνηση:
«Η κυβέρνηση της Ν.Δ. αντιμετωπίζει για ακόμη μία χρονιά την ελαιοκομία με τον ίδιο τρόπο: Οι ελαιοπαραγωγοί και το προϊόν έρμαια των αγορών, δίχως καμία εθνική στρατηγική προστασίας και ανάπτυξης ενός πολύτιμου αγαθού και των ανθρώπων που το παράγουν.
Οι παραγωγοί καλούνται να συγκομίσουν σε μια περίοδο όπου οι τιμές στην κρητική αγορά κινούνται γύρω στα 3,20 έως 3,40 ευρώ το κιλό. Την ίδια ώρα, τα εργατικά αγγίζουν τα 60 έως 80 € την ημέρα, με το κόστος των εφοδίων να παραμένει πολύ υψηλό. Ο λογαριασμός του παραγωγού δε βγαίνει και η ευθύνη της κυβέρνησης είναι διπλή: Δεν προετοιμάστηκε για μια χρονιά όπου η ισπανική παραγωγή αναμένεται να φτάσει στους 1,6 εκατομμύρια τόνους, αυξημένη κατά 23%, ενώ διαθέσιμα είναι και σημαντικά αποθέματα από την προηγούμενη περίοδο.
Δεν έχει δημιουργήσει εργαλεία προστασίας του Έλληνα παραγωγού, όταν η διεθνής αγορά πιέζει τις τιμές. Η ελληνική ελαιοκομία μένει εκτεθειμένη, χωρίς δίχτυ ασφαλείας, χωρίς διαφάνεια και χωρίς στρατηγική. Η ΕΛΑΣ καταθέτει συγκεκριμένο πλαίσιο στήριξης του εθνικού προϊόντος και των παραγωγών:
– Άμεση ενεργοποίηση του μηχανισμού de minimis ως μέσο στήριξης των ελαιοπαραγωγών, χωρίς καθυστερήσεις και γραφειοκρατικά εμπόδια.
– Εθνικό Σχέδιο Προστασίας της Ελαιοκομίας και του Ελαιολάδου, με θέσπιση Εθνικού Παρατηρητηρίου Τιμών Ελαιολάδου: Δημιουργία ενός ανεξάρτητου ψηφιακού φορέα που θα καταγράφει σε πραγματικό χρόνο τις τιμές σε όλα τα στάδια της αλυσίδας “από το χωράφι στο ράφι”, ώστε να αποφεύγεται η αισχροκέρδεια εις βάρος του παραγωγού και του καταναλωτή.
– Δημιουργία δύο σύγχρονων δημοπρατηρίων, που θα δίνουν τη δυνατότητα σε παραγωγούς και συνεταιρισμούς να διαπραγματεύονται απευθείας με διεθνείς αγοραστές, χωρίς τη διαμεσολάβηση μεσαζόντων.
– “Πόλεμος” στις παράνομες ελληνοποιήσεις, με ιχνηλάτηση σε όλη την αλυσίδα και αυστηρούς ελέγχους στις πύλες εισόδου της χώρας.
– Αποφασιστική πολιτική στήριξης συνεταιρισμών και ομάδων παραγωγών, με χαμηλότοκα δάνεια, μοριοδότηση για ένταξη σε ευρωπαϊκά προγράμματα και φορολογικά κίνητρα για όσους συμμετέχουν σε αυτές.
Η ελαιοκομία αποτελεί το κύριο εισόδημα χιλιάδων οικογενειών, ταυτότητα του τόπου και εθνικό προϊόν με παγκόσμια αναγνώριση. Έχουμε υποχρέωση να το προστατέψουμε. Δε θα επιτρέψουμε να χαθεί από την αδιαφορία των κυβερνώντων».
neakriti.gr