Το Αγροτικό και Κτηνοτροφικό Κόμμα Ελλάδας (ΑΚΚΕΛ) ενημερώνει τους κτηνοτρόφους ότι ολοκληρώθηκε η επίσημη κατάθεση αναφοράς στον Συνήγορο του Πολίτη, με στόχο τον έλεγχο της επάρκειας και της νομιμότητας των αποζημιώσεων που χορηγήθηκαν για τις ζημιές από ζωονόσους και τα συναφή διοικητικά μέτρα.
Μετά την καταχώρηση της αναφοράς και την έκδοση αριθμού πρωτοκόλλου, το ΑΚΚΕΛ προχώρησε στο επόμενο θεσμικό βήμα: την αποστολή πλήρους τεχνικής αναφοράς στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο (European Court of Auditors – ECA), ζητώντας έλεγχο για τη συμβατότητα των ελληνικών αποζημιώσεων με το ευρωπαϊκό δίκαιο και την Κοινή Αγροτική Πολιτική.
Γιατί έγιναν αυτές οι προσφυγές – Τι σημαίνουν για τους κτηνοτρόφους
Οι περισσότεροι παραγωγοί δεν γνωρίζουν ότι:
– Ο Συνήγορος του Πολίτη μπορεί να ζητήσει εξηγήσεις και διορθώσεις από το Υπουργείο.
– Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο μπορεί να ανοίξει επίσημο έλεγχο για το αν η Ελλάδα εφαρμόζει σωστά τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς.
– Αν διαπιστωθούν αποκλίσεις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να ζητήσει αναθεώρηση των αποζημιώσεων.
– Η διαδικασία αυτή έχει χρησιμοποιηθεί σε άλλες χώρες και έχει οδηγήσει σε βελτιώσεις και πρόσθετες πληρωμές.
Το ΑΚΚΕΛ θεωρεί ότι οι αποζημιώσεις που δόθηκαν:
– δεν καλύπτουν την πραγματική απώλεια παραγωγής,
– δεν καλύπτουν το γάλα, το αρνί και τις ζωοτροφές,
– δεν ανταποκρίνονται στο πραγματικό κόστος των αναγκαστικών μέτρων,
– και δημιουργούν άνιση μεταχείριση σε σχέση με άλλα κράτη‑μέλη της ΕΕ.
Τι μπορεί να προκύψει από τις προσφυγές
Οι διαδικασίες αυτές μπορούν να οδηγήσουν σε:
– επαναξιολόγηση των αποζημιώσεων,
– διορθωτικές ενέργειες από το Υπουργείο,
– σύσταση της ΕΕ για πλήρη κάλυψη ζημιών,
– ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας,
– βελτίωση των μελλοντικών μηχανισμών αποζημίωσης.
Το ΑΚΚΕΛ θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά την εξέλιξη των διαδικασιών και θα ενημερώνει τους κτηνοτρόφους για κάθε νέο βήμα.
Ακολουθεί ολόκληρη η αναφορά στο Ελεγκτικό Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης
ΑΝΑΦΟΡΑ του ΑΚΚΕΛ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ (ECA)
Θέμα: Αίτημα ελέγχου για τη συμβατότητα των αποζημιώσεων κτηνοτρόφων στην Ελλάδα με το ενωσιακό δίκαιο, την ΚΑΠ και τις υποχρεώσεις των κρατών‑μελών
Αξιότιμοι Ελεγκτές,
Με την παρούσα αναφορά ζητούμε τη διενέργεια ελέγχου σχετικά με την εφαρμογή των κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις αποζημιώσεις κτηνοτρόφων στην Ελλάδα, στο πλαίσιο μέτρων για ζωονόσους και συναφείς διοικητικούς περιορισμούς. Τα διαθέσιμα τεχνικά και οικονομικά στοιχεία δείχνουν σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ πραγματικής ζημιάς και καταβληθεισών αποζημιώσεων, καθώς και πιθανή μη συμμόρφωση με το ενωσιακό δίκαιο, την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) και τη σχετική νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
1. Τεχνική ανάλυση πραγματικής οικονομικής αξίας ανά προβατίνα
1.1 Παραγωγή γάλακτος
– Μέση ετήσια παραγωγή: 250 κιλά
– Μέση τιμή παραγωγού: 1,60 €/κιλό
Ετήσιο εισόδημα από γάλα:
250 × 1,60 = 400 €
1.2 Παραγωγή αρνιού
– Δείκτης γονιμότητας: 1,4 αρνιά ανά προβατίνα
– Μέσο βάρος: 12 κιλά
– Τιμή αγοράς/σφαγείου: 10 €/κιλό
Ετήσιο εισόδημα από αρνί:
1,4 × 12 × 10 = 168 €
1.3 Συνολική πραγματική αξία ανά ζώο
– Γάλα: 400 €
– Αρνί: 168 €
Σύνολο: 568 € ανά προβατίνα
—
2. Σύγκριση πραγματικής ζημιάς – αποζημιώσεων
2.1 Αποζημίωση για “διαφυγόντα κέρδη”
Καταβληθέν ποσό: 70 € ανά ζώο
Κάλυψη: 70 / 568 = 12,3%
Το γάλα και η απώλεια παραγωγής δεν αποζημιώθηκαν.
2.2 Αποζημίωση για θανατωθέντα ζώα
– Καταβληθέν ποσό: 150 €
– Κόστος αντικατάστασης: 400–500 €
Κάλυψη: 30–37%
Το ποσό των «250 €» αφορά μόνο ζώα εισαγωγής με pedigree (<1% του ζωικού κεφαλαίου).
2.3 Αποζημίωση αναγκαστικών εγκλεισμών
– Καταβληθέν ποσό: 0,03 €/ζώο/ημέρα
– Πραγματικό κόστος: 1,5 €/ζώο/ημέρα
Κάλυψη: 2%
2.4 Ζωοτροφές που απαγορεύεται να χρησιμοποιηθούν
– Καταβληθέν ποσό: 0 €
– Πραγματική αξία: 0,25–0,35 €/κιλό × αποθέματα
Πρόκειται για άμεση περιουσιακή απώλεια λόγω κρατικού μέτρου.
3. Συγκριτική ανάλυση με άλλα κράτη‑μέλη (Κύπρος)
Η Κύπρος, υπό το ίδιο νομικό πλαίσιο (Κανονισμός 2017/625):
– εφαρμόζει αντικατάσταση ζώων με ζώα υψηλής παραγωγικότητας,
– αποζημιώνει πλήρως την απώλεια παραγωγής,
– καλύπτει ζωοτροφές και διαφυγόντα κέρδη.
Η Ελλάδα εφαρμόζει κατ’ αποκοπή ποσά που δεν καλύπτουν ούτε το 40% του κόστους αντικατάστασης.
Αυτό συνιστά ανισότητα μεταχείρισης εντός ΕΕ.
4. Νομικό πλαίσιο που ενδέχεται να παραβιάζεται
4.1 Κανονισμός (ΕΕ) 2017/625 – άρθρο 220
Υποχρεώνει τα κράτη‑μέλη να εξασφαλίζουν:
– πλήρη αποζημίωση άμεσων ζημιών,
– πλήρη αποζημίωση έμμεσων ζημιών,
– αποκατάσταση παραγωγικής ικανότητας.
Η κάλυψη 12% της ζημιάς δεν συνιστά «πλήρη αποζημίωση».
4.2 Κανονισμός (ΕΕ) 1306/2013 – χρηστή δημοσιονομική διαχείριση
Απαιτεί:
– ορθολογική χρήση πόρων,
– αποφυγή στρεβλώσεων,
– ίση μεταχείριση δικαιούχων.
Η υποαποζημίωση δημιουργεί στρέβλωση της αγοράς.
4.3 Κανονισμός (ΕΕ) 1305/2013 – στήριξη αγροτικής ανάπτυξης
Απαιτεί:
– διασφάλιση βιωσιμότητας εκμεταλλεύσεων,
– αποφυγή απώλειας παραγωγικής ικανότητας.
Η μη αποζημίωση γάλακτος και ζωοτροφών πλήττει τη βιωσιμότητα.
4.4 Άρθρο 17 Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ
Προστασία περιουσίας.
Η απώλεια παραγωγής χωρίς αποζημίωση συνιστά προσβολή περιουσιακού δικαιώματος.
4.5 Άρθρο 1 Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου ΕΣΔΑ
Απαιτεί «εύλογη και πλήρη αποζημίωση» σε περίπτωση στέρησης περιουσίας.
4.6 Αρχή αναλογικότητας (άρθρο 5 ΣΛΕΕ)
Η αποζημίωση πρέπει να είναι ανάλογη της ζημιάς.
Η απόκλιση 568 € → 70 € είναι μη αναλογική.
4.7 Νομολογία ΔΕΕ – απαγόρευση μεταφοράς κόστους κρατικών μέτρων στον παραγωγό
Υπόθεση C‑210/00 Käserei Champignon Hofmeister GmbH.
Τα κράτη δεν μπορούν να μεταφέρουν το κόστος των μέτρων υγείας στους παραγωγούς.
Η κάλυψη 2% του κόστους εγκλεισμού αποτελεί μεταφορά κόστους.
5. Αίτημα προς το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο
Ζητούμε από το ECA:
1. Να εξετάσει αν οι ελληνικές αποζημιώσεις είναι συμβατές με το ενωσιακό δίκαιο και την ΚΑΠ.
2. Να αξιολογήσει αν οι αποζημιώσεις ανταποκρίνονται στο πραγματικό κόστος και στις υποχρεώσεις του Κανονισμού 2017/625.
3. Να ελέγξει αν η Ελλάδα μετέφερε το κόστος των μέτρων στους παραγωγούς.
4. Να εξετάσει αν υπάρχει ανάγκη για διορθωτικές ενέργειες ή σύσταση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
5. Να αξιολογήσει την απόκλιση μεταξύ Ελλάδας και άλλων κρατών‑μελών (π.χ. Κύπρου).
6. Να εξετάσει αν η πρακτική υποαποζημίωσης συνιστά συστημική κακοδιοίκηση.
Είμαστε στη διάθεσή σας για πλήρη τεχνικά στοιχεία, οικονομικούς υπολογισμούς, παραστατικά και πρόσθετη τεκμηρίωση.
