Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται μεγάλη έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας σχετικά με την αξιοποίηση κοινοτικών κονδυλίων που είχαν εγκριθεί με σκοπό την αποζημίωση αγροτών στις περιοχές της Θεσσαλίας που επλήγησαν από την κακοκαιρία Daniel τον Σεπτέμβριο του 2023. Η έρευνα επικεντρώνεται σε καταγγελίες που κάνουν λόγο για συστηματικές μετατροπές δηλώσεων καλλιεργειών, με στόχο να δοθούν πολλαπλάσια ποσά αποζημιώσεων σε δικαιούχους οι οποίοι εκμεταλλεύτηκαν «παραθυράκια» του συστήματος.
Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν τεθεί υπόψη των ευρωπαϊκών αρχών, εκτάσεις σιτηρών εμφανίστηκαν ως βιομηχανική ντομάτα, ενώ σε άλλες περιπτώσεις μη παραγωγικές καλλιέργειες φιστικιών δηλώθηκαν ως αποδοτικές. Έτσι, παραγωγοί που υπό φυσιολογικές συνθήκες δεν θα είχαν δικαίωμα σε αποζημιώσεις, εισέπραξαν υψηλά ποσά, αξιοποιώντας τη δυνατότητα διόρθωσης των δηλώσεων ΟΣΔΕ.
Η πρακτική αυτή έγινε εφικτή όταν, στις 4 Οκτωβρίου 2023, περίπου έναν μήνα μετά την καταστροφή, το σύστημα ΟΣΔΕ άνοιξε ξανά για διορθωτικές δηλώσεις έως τις 12 του μήνα. Σε εκείνο το διάστημα καταχωρίστηκαν οι αλλαγές που επέτρεψαν σε καλλιέργειες να εμφανιστούν ως βιομηχανική ντομάτα, η οποία αποζημιωνόταν πολλαπλάσια σε σχέση με τα σιτηρά.
Απαντώντας σε σχετικά ερωτήματα, ο ΕΛΓΑ γνωστοποίησε ότι μετά τις πλημμύρες Daniel και Elias υποβλήθηκαν 245 δηλώσεις ζημιάς για καλλιέργειες βιομηχανικής ντομάτας, συνολικής έκτασης 8.141,5 στρεμμάτων και 364 αγροτεμαχίων. Μάλιστα, το 79% αυτών των εκτάσεων είχε ήδη ελεγχθεί από γεωπόνους λίγους μήνες πριν λόγω ζημιών από τον καύσωνα του Ιουλίου, γεγονός που σημαίνει ότι η ύπαρξη της καλλιέργειας είχε βεβαιωθεί. Τα υπόλοιπα 1.707,5 στρέμματα ελέγχθηκαν μεταγενέστερα, όταν το επέτρεψαν οι συνθήκες.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση αποφάσισε την παροχή έκτακτης χρηματοδοτικής στήριξης στους πληγέντες μέσω του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2023/2820, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ (26/150398) και υπογράφηκε από τον τότε υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Λευτέρη Αυγενάκη. Ο συνολικός προϋπολογισμός ανερχόταν σε 43,08 εκατομμύρια ευρώ και κάλυπτε περισσότερα από 119.000 στρέμματα. Για την καλλιέργεια σκληρού σίτου προβλέφθηκε αποζημίωση 83,20 ευρώ ανά στρέμμα, ενώ για τη βιομηχανική ντομάτα το ποσό έφτανε στα 563,50 ευρώ, δηλαδή 1.127 ευρώ για τη διετία 2024-2025.
Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι ειδικά για τη βιομηχανική ντομάτα η αποζημίωση για δύο συνεχόμενες χρονιές δημιουργεί ερωτήματα, καθώς η ίδια έκταση δεν μπορεί να καλλιεργηθεί με το ίδιο προϊόν διαδοχικά χωρίς να υπάρξει καταστροφή της παραγωγικότητας του εδάφους.
Στο πλαίσιο της ίδιας υπόθεσης εξετάζονται επίσης καταγγελίες για εκτάσεις φιστικιών που ήταν μη παραγωγικές αλλά εμφανίστηκαν ως αποδοτικές, γεγονός που οδήγησε σε αποζημιώσεις που ξεπερνούσαν τα 1.000 ευρώ ανά στρέμμα για κάθε έτος.
Η υπόθεση αυτή αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τα ζητήματα διαφάνειας και ελέγχου στη διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων στον αγροτικό τομέα, καθώς και τις ευθύνες της ελληνικής διοίκησης να διασφαλίζει ότι τα χρήματα των Ευρωπαίων φορολογουμένων καταλήγουν πράγματι στους πληγέντες και όχι σε όσους βρίσκουν τρόπους να εκμεταλλεύονται τις συγκυρίες.
voicenews.gr
