Μια ταχύτατα αναπτυσσόμενη μορφή τουρισμού που αν και έχει καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια στο εξωτερικό αλλά για τα δεδομένα της Ελλάδας συνιστά ακόμη κάτι πρωτόγνωρο είναι ο λεγόμενος «γεωτουρισμός», τον οποίο προωθεί με τις δράσεις του το Γεωπάρκο του Ψηλορείτη. Πρόκειται για μια εναλλακτική μορφή τουρισμού η οποία προσφέρει στον επισκέπτη μια ολοκληρωμένη εμπειρία διακοπών η οποία συνδυάζει τις φυσιολατρικές δραστηριότητες, τη γνωριμία με τις τοπικές κοινωνίες, την επαφή με τις παραδόσεις και την ντόπια κουλτούρα. Στο εξωτερικό ο «γεωτουρισμός» αποκτά όλο και μεγαλύτερο κοινό καθώς εφάπτεται με τις ανάγκες του σύγχρονου ταξιδιώτη ο οποίος αναζητά όχι μόνο πρωτότυπες εμπειρίες αλλά κυρίως αυθεντικές, εκείνες που απέχουν από τα καλοστημένα τουριστικά καταναλωτικά σκηνικά και λαμβάνουν χώρα απευθείας μέσα στο πεδίο: στα χωριά της ενδοχώρας, στα βουνά της, στα φαράγγια της, στο «γεώκοσμό» της. Παράλληλα, πέρα από τις ανάγκες του επισκέπτη ο «γεωτουρισμός» έρχεται να δώσει και σημαντικές απαντήσεις στο αρνητικό αποτύπωμα που αφήνει συχνά ο μαζικός τουρισμός σε έναν τόπο. Ειδικά για την Κρήτη η οποία τα επόμενα χρόνια όπως διαφημίζεται από τους πάντες πλέον αναμένει να πολλαπλασιάσει τις αφίξεις της με την ανέγερση και λειτουργία του νέου αεροδρομίου στο Καστέλι, η δημιουργία νέων μορφών τουρισμού σαν τον «γεωτουρισμό» είναι μεγάλη αναγκαιότητα καθώς χρειάζεται να απομακρύνει αυτό το ογκώδες κοινό από τα τουριστικά θέρετρα και τους δημοφιλείς προορισμούς και να το «απλώσει» και μέσα στην ενδοχώρα, συμβάλλοντας έτσι στη μείωση των φαινομένων υπερτουρισμού. Εφόσον αυτό επιτευχθεί, τότε θα αναδυθούν και σημαντικές ευκαιρίες για την ενδοχώρα του νησιού, η οποία «υποφέρει» από την ερήμωση, τη δημογραφική συρρίκνωση και τις μειωμένες ευκαιρίες για ανάπτυξη.
Για όλα αυτά μίλησε καλεσμένος στην Τηλεόραση Creta ο Χαράλαμπος Φασουλάς, πρόεδρος του Γεωπάρκου του Ψηλορείτη και αντιπρόεδρος του Συμβουλίου Παγκόσμιων Γεωπάρκων, με αφορμή το 6ο Συνέδριο Γεωπάρκων της UNESCO Ελλάδας και Κύπρου, το οποίο διεξάγεται στα Ανώγεια από την Πέμπτη και ολοκληρώνεται σήμερα. Πρόκειται για ένα συνέδριο – θεσμό ο οποίος φέτος φιλοξενείται στο Ρέθυμνο, στον ορεινό όγκο του Μυλοποτάμου και έχει ως κεντρική θεματική ακριβώς αυτό: τον ρόλο του γεωτουρισμού και άλλων εναλλακτικών μορφών τουρισμού στη βιώσιμη ανάπτυξη της ενδοχώρας και των ορεινών περιοχών. «Και είμαστε στην ευτυχή συγκυρία όπου το υπουργείο Τουρισμού φέτος ξεκίνησε αυτή την καμπάνια για την ορεινή Ελλάδα, η οποία καλύπτει πλήρως τα χαρακτηριστικά που έχουν όλα τα ελληνικά γεωπάρκα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Φασουλάς.
Δυναμική τάση, ενδυνάμωση της ενδοχώρας
Ο γεωτουρισμός έχει θεσμοθετηθεί επίσημα από το ελληνικό κράτος ως μια μορφή τουρισμού υπαίθρου, σύμφωνα με τα όσα ανέφερε ο κ. Φασουλάς, αποτελώντας ωστόσο ένα νέο ακόμα «όρο» για τα ελληνικά δεδομένα και σύμφωνα με το χωροταξικό του τουρισμού προσδιορίζεται ως μια μορφή εναλλακτικού τουρισμού. «Στην Ευρώπη και στο εξωτερικό βέβαια είναι μια αρκετά διαδεδομένη μορφή τουρισμού και σύμφωνα με το National Geographic είναι από τις πιο δυναμικά αναπτυσσόμενες μορφές τουρισμού με πολύ μεγάλες δυνατότητες για την ενδοχώρα και τις περιοχές υπαίθρου. Είναι μια μορφή υπαίθριου τουρισμού η οποία σέβεται τόσο τον κάτοικο όσο και τον επισκέπτη. Και είναι μια μορφή τουρισμού η οποία βασίζεται σε αυθεντικές εμπειρίες που μπορεί να προσφέρει ο κάθε τόπος».
Από μια πεζοπορία και μια ορειβασία, μέχρι την επίσκεψη σε τοπικά μουσεία ως και την περιήγηση σε παραδοσιακούς οικισμούς και τη συμμετοχή σε βιωματικές δραστηριότητες, ο γεωτουρισμός σύμφωνα με τον κ. Φασουλά έρχεται να δώσει σημαντικές προοπτικές στους κατοίκους της ενδοχώρας, τονώνοντας την τοπική οικονομία χωρίς να παραβιάζει ή να αλλοιώνει τα τοπικά χαρακτηριστικά και την ταυτότητα των ορεινών χωριών. Παράλληλα, ο γεωτουρισμός δεν χρειάζεται ήλιο και θάλασσα απαραίτητα για να υπάρξει. Όλα αυτά μπορούν να συμβούν κάλλιστα και σε περιόδους «εκτός σεζόν» για αυτό και είναι μια καλή απάντηση στο ερώτημα της επιμήκυνσης της σεζόν, όπως τόνισε μεταξύ άλλων ο κ. Φασουλάς.
«Ο γεωτουρισμός μπορεί να δώσει λύσεις βάζοντας πλέον και στο όλο πλαίσιο το εάν σε κάποιες περιοχές έχουμε φαινόμενα υπερτουρισμού ή όχι. Και βέβαια εφόσον ως Κρήτη έχουμε μια στόχευση να προσελκύσουμε αρκετά εκατομμύρια επισκέπτες που εάν αυτούς τους επισκέπτες τους διοχετεύσουμε στα ήδη γνωστά τουριστικά μέρη της παράλιας ζώνης, καταλαβαίνετε ότι θα έχουμε τεράστιο πρόβλημα. Οπότε σίγουρα αυτές οι μορφές τουρισμού υπαίθρου εστιάζουν στην ενδοχώρα και απευθύνονται και στα άκρα της τουριστικής περιόδου και καλύπτουν και μια άλλη βασική ανάγκη την οποία έχει η Κρήτη, που είναι η ενδυνάμωση της ενδοχώρας. Μπορεί να αντιμετωπίσει και προβλήματα που είναι πάρα πολύ σημαντικά για το νησί μας και για όλη την Ευρώπη, αυτό της ερήμωσης της υπαίθρου, λόγω της συγκέντρωσης του κόσμου στα μεγάλα αστικά κέντρα. Είναι λοιπόν σίγουρα μια πολύ δυναμική μορφή τουρισμού που μπορεί να δώσει σημαντικές απαντήσεις και να βοηθήσει στο να παραμείνουν οι κάτοικοι στα χωριά, να ζωντανεύουν τα χωριά και να μπορούν βέβαια να έχουν ένα εισόδημα για να ζήσουν με αξιοπρέπεια», ανέφερε μεταξύ άλλων ο κ. Φασουλάς.

Το συνέδριο φιλοξένησε αυτές τις μέρες γύρω στους 180 σύνεδρους και 60 συνολικά εργασίες και παρουσιάσεις από όλες τις περιοχές των ελληνικών γεωπάρκων και της κύπρου όπως και παρουσιάσεις που σχετίζονται με άλλες περιοχές της χώρας που ενδιαφέρονται να αναπτύξουν Γεωπάρκο.
Την έναρξη των εργασιών μάλιστα έκανε περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης. Κατά τον χαιρετισμό του τόνισε ότι οι εναλλακτικές μορφές τουρισμού, η βιώσιμη ανάπτυξη της ενδοχώρας και η στήριξη των ορεινών κοινοτήτων αποτελούν κορυφαίες στρατηγικές προτεραιότητες για την Περιφέρεια. Εξέφρασε, παράλληλα, τη βαθιά ικανοποίηση και υπερηφάνεια της Περιφέρειας για το Γεωπάρκο Σητείας και το Γεωπάρκο Ψηλορείτη, επισημαίνοντας την έμπρακτη στήριξη της πορείας τους. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην Ολοκληρωμένη Χωρική Επένδυση (ΟΧΕ) των Περιοχών UNESCO Κρήτης, χαρακτηρίζοντάς την ως μια μεγάλη καινοτομία και ένα σημαντικό πρότυπο διεθνώς, καθώς αποτελεί την πρώτη πολυεπίπεδη περιφερειακή πολιτική για τα προγράμματα της UNESCO στην Ελλάδα. Η συγκεκριμένη πολιτική φέρνει σε δημιουργική συνέργεια την Παγκόσμια Κληρονομιά, τα Γεωπάρκα και τα Αποθέματα Βιόσφαιρας, διαθέτοντας αναπτυξιακούς πόρους για την αναβάθμιση της καθημερινότητας των μόνιμων κατοίκων. Επιπρόσθετα, τόνισε ότι βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη το Δίκτυο Πεζοπορικών Διαδρομών του Γεωπάρκου Ψηλορείτη, συνδέοντας μέσα από 250 χιλιόμετρα οργανωμένων μονοπατιών τον φυσικό, πολιτιστικό και παραγωγικό πλούτο του ορεινού όγκου.
Το συνέδριο συνδιοργανώνεται από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, τον Δήμο Ανωγείων, το Δίκτυο Ιδαίων (ΑΚΟΜ-Μ) και το Παγκόσμιο Γεωπάρκο UNESCO Ψηλορείτη. Η τελετή έναρξης πραγματοποιήθηκε στο Κέντρο Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία (ΚΕΠΕΑ) Ανωγείων. Εκ μέρους των διοργανωτών, το καλωσόρισμα απηύθυναν ο δήμαρχος Ανωγείων Σωκράτης Κεφαλογιάννης και ο πρόεδρος Δ.Σ. του Δικτύου Ιδαίων και του Γεωπάρκου Ψηλορείτη Χαράλαμπος Φασουλάς, ο οποίος μίλησε για τα 25 χρόνια πορείας του γεωπάρκου. Στο πλαίσιο των θεματικών εισηγήσεων συμμετείχαν: ο γενικός γραμματέας του Παγκόσμιου Δικτύου Γεωπάρκων (GGN) Νικόλαος Ζούρος, ο οποίος ανέλυσε τον ρόλο της γεωποικιλότητας ως μοχλού βιώσιμης ανάπτυξης, η προϊσταμένη της Διαχειριστικής Αρχής Περιφέρειας Κρήτης Μαρία Κασωτάκη, παρουσιάζοντας την ΟΧΕ Εμβληματικών Διαδρομών Κρήτης, ο αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού Κρήτης Κυριάκος Κώτσογλου, με εστίαση στη στρατηγική για τον τουρισμό και την εναλλακτική Κρήτη. Η εκδήλωση ξεκίνησε με μουσικό καλωσόρισμα από τον Λουδοβίκο των Ανωγείων και ολοκληρώθηκε με την απονομή βραβείων του Καλλιτεχνικού Διαγωνισμού Παγκόσμιων Γεωπάρκων UNESCO, καθώς και με τιμητικές βραβεύσεις στους υποστηρικτές του Γεωπάρκου Ψηλορείτη. Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν η αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου Μαρία Λιονή, ο αντιπεριφερειάρχης Χανίων Νίκος Καλογερής, ο αντιπεριφερειάρχης Επιχειρηματικότητας Μιχάλης Βάμβουκας, περιφερειακοί και Δημοτικοί Σύμβουλοι και εκπρόσωποι τοπικών φορέων.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΡΑΦΑΕΛΑ ΚΟΥΤΑΝΤΟΥ
rethnea.gr