Στην Ελλάδα, παράγεται ένα φρούτο με χυμώδη σάρκα, εξαιρετική γεύση και αξιοσημείωτη αντοχή, τόση που δεν … καταλαβαίνει τίποτα από ακραίες καιρικές συνθήκες, όπως πλημμύρες ή ξηρασία. Η καλλιέργειά του ξεκίνησε στις αρχές του προηγούμενου αιώνα και στις μέρες μας εν μέσω κλιματικής αλλαγής ευδοκιμεί και τρώγεται μέχρι και τα Χριστούγεννα!
Πρόκειται για το πεπόνι και συγκεκριμένα την ποικιλία «Χρυσή Κεφαλή», πλούσιο σε αντιοξειδωτικά και ιχνοστοιχεία, που παράγεται στο Τυχερό του Έβρου και στην πορεία του χρόνου ξεχώρισε από τους παραγωγούς, συμβάλλοντας τα μέγιστα στην οικονομική ανάπτυξη του τόπου, φέρνοντας χαμόγελα.
Οι εδαφοκλιματικές συνθήκες της εύφορης πεδιάδας της περιοχής ευνοούν την παραγωγή της συγκεκριμένης ποικιλίας και προσδίδουν ασυναγώνιστα χαρακτηριστικά. Εκεί που άλλα φρούτα, όπως το αμπέλι παραδίδονται στη φθορά εξαιτίας των ακραίων καιρικών φαινομένων που πλήττουν όλο και πιο συχνά την πατρίδα μας, το πεπόνι «Χρυσή Κεφαλή», όχι μόνο δεν επηρεάζεται, αλλά κρατά … ψηλά το κεφάλι μέχρι και τις γιορτές των Χριστουγέννων! Δεν είναι τυχαίο άλλωστε που αποκαλείται και «χειμωνιάτικο» ή «Πρωτοχρονιάτικο»! Τι και αν ο Έβρος πλημμυρίζει τα χωράφια της περιοχής, τι και αν φέτος επλήγησαν πολλά φρούτα από τη ξηρασία, το πεπόνι «Χρυσή Κεφαλή» παραμένει αλώβητη!
«Πράγματι, οι ξηροθερμικές συνθήκες δεν προκαλούν τόσες επιπτώσεις στην ποικιλία αυτού του πεπονιού. Φέτος για παράδειγμα, οι συνθήκες ξηρασίας που επικράτησαν δεν επηρέασαν αυτό το πεπόνι. Δεν είχαν αρνητικές συνέπειες», λέει στο GRTimes ο γεωπόνος από το Τυχερό, Βαγγέλης Δέδογλου και εξηγεί: «Οι συνθήκες που δημιουργούνται απομακρύνουν την ύπαρξη μύκητα, λόγω της απουσίας της υγρασίας. Φέτος, με τις έντονες ζέστες, το φρούτο δεν ζημιώθηκε». Ο κ. Δέδογλου χαρακτήρισε τη «Χρυσή Κεφαλή» ανθεκτικό προϊόν και όπως εξήγησε μπορούν να διατηρηθούν για αρκετό καιρό μετά τη συγκομιδή τους, με αποτέλεσμα οι Εβρίτες να το έχουν για φρούτο των Χριστουγέννων. «Στο τραπέζι τις γιορτές είναι το πεπόνι», σημειώνει.\
Κατά το παρελθόν υπήρχε μεγάλη παραγωγή των δύο ποικιλιών της «χρυσής κεφαλής» και του «κρεμαστού», οι οποίες διαθέτουν ένα φυσικό συντηρητικό.
Όπως λέει ο κ. Δέδογλου, υπάρχουν και άλλες περιοχές που παράγουν τις ίδιες ποικιλίες, αλλά οι συγκεκριμένες διαφέρουν ως προς τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά. Σε αυτό βοηθά η ιλύς του ποταμού, η άμμος και η άργιλος (πηλός).
Το ανθεκτικό φρούτο του Έβρου
Η μεγάλη αντοχή, είναι ένα από τα στοιχεία που κάνει να ξεχωρίζουν τα χυμώδη πεπόνια του Τυχερού, με το υπέροχο άρωμα και την εξαιρετική γεύση. Όπως απέδειξαν επίσημοι εργαστηριακοί έλεγχοι, που πραγματοποίησε η Διεύθυνσης Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής Έβρου, τα πεπόνια περιέχουν ένα είδος εστέρων -οι οποίοι δεν βρέθηκαν σε καμιά άλλη μελέτη άλλης ποικιλίας πεπονιών- και οι οποίοι λειτουργούν σαν συντηρητικό και γι’ αυτό τα συγκεκριμένα πεπόνια έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής. Πρόκειται για παγκόσμια μοναδικότητα με τεράστια υπεραξία για το προϊόν. Επίσης τα εν λόγω πεπόνια έχουν δύο μοναδικές ειδικές αλκοόλες οι οποίες τα κάνουν άτρωτα έναντι διάφορων ιών όπως του μωσαϊκού της αγγουριάς και του καπνού. Και τέλος, έχουν σε μεγάλες ποσότητες λινολεϊκό οξύ το οποίο είναι ένα ωμέγα-6 πολυακόρεστο οξύ το οποίο είναι απαραίτητο στον ανθρώπινο οργανισμό. Εκτός βέβαια τις άλλες ουσίες όπως μεγαλοστοιχεία, ασβέστιο κ.λπ. και κάλιο, απαραίτητο για την καρδιά.
Η ιστορία της «Χρυσής Κεφαλής» χάνεται στα βάθη των χρόνων. Πρόσφυγες από την Μικρά Ασία έφεραν μαζί τους σπόρους. Ωστόσο στην εύφορη γη της περιοχής του Τυχερού το μυρωδάτο πεπόνι, καλλιεργούνταν όταν ακόμη ο τόπος ήταν κομμάτι της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Τη δεκαετία του 1950, το πεπόνι «Χρυσή Κεφαλή» «κατέκτησε» τις αγορές των Αθηνών. Καθημερινά τα βαγόνια έφευγαν φορτωμένα από τον Έβρο για την πρωτεύουσα, και την υπόλοιπη χώρα, φορτωμένα 300 με 350 τόνους, όπου γίνονταν ανάρπαστα. Ήταν η «Χρυσή Εποχή» που η φήμη του είχε ξεπεράσει τα σύνορα της Ελλάδας.
Ωστόσο στις αρχές της δεκαετίας του 1980 η παραγωγή της «Χρυσής Κεφαλής» σταμάτησε απότομα, λόγω προσβολής από τον μύκητα φουζάριο, για να επανέλθει σχεδόν 15 χρόνια αργότερα με την ίδια αγάπη και μεράκι από τους καλλιεργητές.
Τις φωτογραφίες παραχώρησε στο GRTimes για δημοσίευση ο κ. Βαγγέλης Δεδόγλου
