Το κατεξοχήν φρούτο του Αγίου Βαλεντίνου δεν είναι τόσο «αθώο» όσο πιστεύουμε – Ποια χημικά χρησιμοποιούνται για την παραγωγή του;
Μπορεί οι φράουλες να είναι φρούτο της άνοιξης και του καλοκαιριού, ωστόσο είναι διαθέσιμες και τον χειμώνα. Σε χώρες με ήπιο κλίμα, όπως η Ελλάδα, καλλιεργούνται σε θερμοκήπια, καθιστώντας τις διαθέσιμες όλο τον χρόνο. Επιπλέον, σε έναν βαθμό, οι φράουλες προέρχονται από χώρες όπως η Ισπανία, η Αίγυπτος ή το Μαρόκο, που έχουν πιο ζεστό χειμώνα. Υπάρχουν επίσης οι κατεψυγμένες φράουλες, καθώς και προϊόντα όπως η μαρμελάδα φράουλα και η κομπόστα.
Χειμώνα – Καλοκαίρι
Είτε είναι χειμώνας είτε καλοκαίρι, οι φράουλες είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες και χρειάζονται διάφορα φυτοχημικά για την αντιμετώπιση ασθενειών. Πιο συγκεκριμένα, για την παραγωγή φράουλας χρησιμοποιούνται:
- Μυκητοκτόνα (π.χ. θειικός χαλκός, boscalid, cyprodinil) για την προστασία από ωίδιο, βοτρύτη και φυτόφθορα.
- Εντομοκτόνα (π.χ. spinosad, imidacloprid) για την καταπολέμηση αφίδων, θρίπες και τετράνυχων.
- Ζιζανιοκτόνα (π.χ. pendimethalin) για την εξάλειψη ανεπιθύμητων ζιζανίων.
Παράλληλα, χρειάζονται ρυθμιστές ανάπτυξης. Σε κάποιες περιπτώσεις, χρησιμοποιούνται ορμονικά σκευάσματα, όπως γιββερελίνες (GA3), για την ενίσχυση της ανθοφορίας και της καρποφορίας του φυτού.
Υπάρχουν, βέβαια, και οι βιολογικές καλλιέργειες φράουλας, όπου αποφεύγονται τα χημικά φυτοφάρμακα. Σε αυτές, χρησιμοποιούνται θειάφι και χαλκός για μυκητολογικές ασθένειες, αφελκυστικά έλαια και σαπούνια ως εντομοαπωθητικά, καθώς και κομπόστ και οργανικά λιπάσματα αντί χημικών λιπασμάτων.
Λιπάσματα και ιχνοστοιχεία
Ωστόσο, η απόδοση των βιολογικών καλλιεργειών είναι μειωμένη και οι περισσότεροι παραγωγοί χρησιμοποιούν χημικά λιπάσματα (άζωτο, φώσφορο και κάλιο για την παραγωγή καρπών) και ιχνοστοιχεία, όπως ασβέστιο (Ca) για ανθεκτικούς καρπούς, μαγνήσιο (Mg) για τη φωτοσύνθεση και σίδηρο (Fe) για την αποφυγή κιτρινίσματος των φύλλων.
Σύμφωνα με μελέτη του αμερικανικού Οργανισμού Τροφίμων και Φαρμάκων, το 99% της παραγωγής φράουλας στις ΗΠΑ έχει ίχνη τουλάχιστον ενός φυτοφαρμάκου, ενώ το 30% περιέχει ίχνη από τουλάχιστον δέκα διαφορετικά φυτοφάρμακα. Αυτό που πολλοί ίσως δεν γνωρίζουν είναι ότι τα εδάφη ψεκάζονται πριν από τη φύτευση, ώστε να θανατωθούν όλοι οι οργανισμοί που ζουν σε αυτά, με αποτέλεσμα τα χημικά να απορροφώνται στη συνέχεια από το φυτό.
Τι μπορούμε να κάνουμε;
Οι φράουλες είναι από τα φρούτα που συγκρατούν υπολείμματα φυτοφαρμάκων λόγω της ευαίσθητης επιδερμίδας τους και της έλλειψης προστατευτικού φλοιού. Για να μειώσουμε τα υπολείμματα πριν από την κατανάλωση, μπορούμε να ακολουθήσουμε τις εξής πρακτικές:
1. Πλύσιμο με άφθονο νερό
- Πλένουμε τις φράουλες κάτω από τρεχούμενο νερό για τουλάχιστον 30-60 δευτερόλεπτα.
- Τρίβουμε τις απαλά με τα χέρια μας ή χρησιμοποιούμε μια μαλακή βούρτσα για να απομακρύνουμε τα υπολείμματα χημικών από την επιφάνειά τους.
2. Μούλιασμα σε νερό με μαγειρική σόδα
- Προσθέτουμε μία κουταλιά της σούπας μαγειρική σόδα σε 1 λίτρο νερό.
- Αφήνουμε τις φράουλες να μουλιάσουν για 10-15 λεπτά.
- Ξεπλένουμε με άφθονο νερό.
Tip: Απομάκρυνση του πράσινου στελέχους στο τέλος
Δεν αφαιρούμε το κοτσάνι πριν πλύνουμε τις φράουλες, καθώς έτσι μπορεί να απορροφήσουν νερό και ενδεχομένως υπολείμματα φυτοφαρμάκων.
Αν θέλουμε να αποφύγουμε πλήρως τα φυτοφάρμακα, μπορούμε να επιλέξουμε βιολογικές φράουλες, αν και δεν είναι πάντα 100% απαλλαγμένες από κατάλοιπα.
Συμπερασματικά, αν βρούμε πολύ φθηνές φράουλες στα σουπερμάρκετ τον χειμώνα, καλό είναι να μην τρέφουμε ψευδαισθήσεις και να ακολουθήσουμε τις παραπάνω οδηγίες για να προστατεύσουμε την υγεία μας.
