Για την κατάσταση στην αγροτική οικονομία του νησιού, τις προτεραιότητες και τους σχεδιασμούς της Περιφέρειας Κρήτης σε σχέση με τα αγροτικά, το Κρητικό ελαιόλαδο, τα διαχειριστικά σχέδια βόσκησης και πολλά άλλα ζητήματα, μιλά στο Agrocretanews, ο Περιφερειάρχης Κρήτης, κ. Σταύρος Ααρναουτάκης.
Κε Αρναουτάκη, πολλά είναι τα προβλήματα με τις πληρωμές των αγροτών-κτηνοτρόφων Κρήτης τα τελευταία δυο χρόνια. Έχει κάνει ενέργειες η Περιφέρεια για να βελτιωθεί η κατάσταση και αν ναι ποιες;
Με βάση το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο οι Περιφέρειες δεν έχουν καμία αρμοδιότητα, ως προς τη διαχείριση και τις πληρωμές για την ενιαία ενίσχυση, καθώς αυτές αποκλειστικά διεξάγονται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Αναφορικά, όμως, με τα Σχέδια Βελτίωσης σας αναφέρω ενδεικτικά ότι κατά την προηγούμενη περίοδο εντάχθηκαν για χρηματοδότηση 841 Σχέδια Βελτίωσης με συνολικό προϋπολογισμό 41 εκ. ευρώ. Παράλληλα, έχουμε εντάξει στα προγράμματα των Νέων Αγροτών εκατοντάδες νέους παραγωγούς, δίνοντας μια δυναμική ώθηση στον πρωτογενή τομέα της Κρήτης.
Η Κρήτη έχει μακρά παράδοση στην παραγωγή ελαιόλαδου. Θεωρείτε ότι παραγωγοί και μεταποίηση έχουν εκμεταλλευτεί όσο ενδεχομένως θα έπρεπε το brand της Κρήτης στο συγκεκριμένο προϊόν;
Το κρητικό λάδι συνεχίζει να θεωρείται ως ένα προϊόν με υψηλή διατροφική αξία και ιδιαίτερα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά ενώ παράλληλα καταλαμβάνει τις πρώτες θέσεις στον κόσμο ως προς την ποιότητά του. Τα τελευταία χρόνια έχουν σημειωθεί σημαντικά βήματα για τον εκσυγχρονισμό της παραγωγής και της επεξεργασίας του προϊόντος με σκοπό την περαιτέρω βελτίωση του παραγόμενου προϊόντος ενώ ταυτόχρονα καταβάλλεται κάθε δυνατή προσπάθεια με προώθησής του στις αγορές του εξωτερικού. Η Περιφέρεια Κρήτης μέσα από τη λειτουργία της Αγροδιατροφικής Σύμπραξης, με την υλοποίηση προγραμμάτων προβολής και προώθησης όπως και με με τη συμμετοχή σε μεγάλες διεθνείς εκθέσεις τροφίμων αλλά και μια σειρά δράσεων, συνεχίζει να δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην ποιότητα, την ταυτότητα και την ενίσχυση της ανταγωνιστικής θέσης του κρητικού ελαιόλαδου.
Τα προβλήματα όμως στην παραγωγή, στην επεξεργασία και την τυποποίηση, καθώς και την αποτελεσματική αντιμετώπιση του Δάκου της ελιάς, συνεχίζουν να αποτελούν σημαντικά εμπόδια για τους ντόπιους παραγωγούς. Παρά τα θετικά βήματα που έχουν γίνει ο δρόμος μπροστά μας είναι μακρύς. Για το λόγο αυτό ως Περιφέρεια Κρήτης αναγνωρίζουμε το ρόλο του κρητικού λαδιού στην οικονομία του νησιού μας και συνεχώς προσπαθούμε να βρισκόμαστε δίπλα στους μεμονωμένους παραγωγούς αλλά και στους συνεταιρισμούς και τις ενώσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της ελαιοπαραγωγής. Γνωρίζουμε καλά πως η Κρήτη έχει τη δυναμική αλλά και τις κατάλληλες προϋποθέσεις για να βγει άλλη μια φορά και να πρωτοπορήσει και στον τομέα της παραγωγής και τυποποίησης ελαιόλαδου. Η Κρήτη μπορεί να γίνει το εργαστήρι σχεδιασμού και εφαρμογής αποτελεσματικών προγραμμάτων που θα προστατεύουν το παραγόμενο προϊόν και θα ανταμείβουν τις προσπάθειες των παραγωγών. Σε αυτήν την κατεύθυνση σε πλήρη συντονισμό και συνεργασία με όλους τους τοπικούς φορείς σχεδιάζει να εντείνει τις προσπάθειες περιλαμβάνοντας όλα τα στάδια του αγροδιατροφικού τομέα μέχρι το κρητικό λάδι να βρεί τη θέση που αληθινά του αξίζει στην παγκόσμια αγορά.
- Είστε ικανοποιημένος από τους πόρους που καταλήγουν στην Κρήτη από τα προγράμματα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ κ.λπ.);
Η Κρήτη έχει τεράστια περιθώρια και προοπτικές αγροτικής και κτηνοτροφικής ανάπτυξης, συγκριτικά και ανταγωνιστικά χαρακτηριστικά και πλεονεκτήματα. Ωστόσο ο κεντρικός σχεδιασμός για τη μετατροπή αυτών των συγκριτικών πλεονεκτημάτων σε μοχλούς ανάπτυξης, δεν έχει αποφέρει ακόμα τα επιθυμητά αποτελέσματα. Ως εκ τούτου, διεκδικούμε ακόμα περισσότερους πόρους από το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης και βεβαίως αξιοποιούμε και τα υπόλοιπα χρηματοδοτικά εργαλεία με στόχο την ενίσχυση του πρωτογενή τομέα, των αγροτών και των κτηνοτρόφων της Κρήτης. Ως Περιφέρεια, με την ίδρυση της Αγροδιατροφικής Σύμπραξης στοχεύσαμε στην ενίσχυση του αγροδιατροφικού τομέα και των προϊόντων της Κρήτης, εστιάζοντας στη στρατηγική ανάπτυξη του πρωτογενούς και του δευτερογενούς τομέα και στην άμεση σύνδεσή τους με τον τουρισμό και με τις υπηρεσίες εστίασης. Τα τελευταία χρόνια σχεδιάσαμε και υλοποιήσαμε ολοκληρωμένα προγράμματα προβολής και προώθησης των κρητικών προϊόντων και της γαστρονομικής κουλτούρας του νησιού, στο πλαίσιο των οποίων διοργανώνει σεμινάρια και ενημερωτικές εκδηλώσεις. Υποβάλλαμε και διαχειριστήκαμε εθνικά και ευρωπαϊκά προγράμματα. Γίνεται επομένως αντιληπτό ότι η διεκδίκηση επιπλέον πόρων είναι μια υπόθεση με διάρκεια.
- Με τα διαχειριστικά σχέδια βόσκησης και τους δασικούς χάρτες ποιές είναι οι τελευταίες εξελίξεις;
Η Περιφέρεια Κρήτης το 2021, προχώρησε στην υπογραφή προγραμματικής σύμβασης με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης για την εκπόνηση των διαχειριστικών σχεδίων για τα βοσκοτόπια της Κρήτης. Τη δεδομένη χρονική στιγμή έχουν παραδοθεί τα Τεύχη Δημοπράτησης και είμαστε έτοιμοι για την προκήρυξη του σχετικού διαγωνισμού. Πρόκειται για μια εξαιρετικά σημαντική διαδικασία, τα χρονικά πλαίσια της οποίας καθορίζονται από το Υπουργείο και αφορούν όλες τις Περιφέρειες.
- Ποιο είναι το σχέδιό σας για την περαιτέρω ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα στην Κρήτη;
Η Περιφέρεια Κρήτης, γεωγραφικά και ιστορικά αντιπροσωπεύει μια από τις πιο δυναμικές περιοχές στο σύνολο της Ελληνικής επικράτειας που εξακολουθεί μέχρι σήμερα να διατηρεί έναν πρωτογενή τομέα με εξαιρετικής ποιότητας προϊόντα. Τα τελευταία χρόνια, οι παραδοσιακές αγροτικές δραστηριότητες έχουν αναπτυχθεί στηριγμένες σε μια νέα γενιά παραγωγών, που έχει ανανεώσει με καινοτόμο τρόπο τις μεθόδους οργάνωσης, διακίνησης και εμπορίας των προϊόντων και έχει επενδύσει σημαντικά σε προγράμματα έντασης της γνώσης και ποιοτικής αναβάθμισης της παραγωγής.
Τα επόμενα χρόνια η προσπάθεια αυτή θα ενταθεί και θα οργανωθεί περισσότερο, υποστηρίζοντας ενεργά τις συλλογικές και ατομικές πρωτοβουλίες που κινούνται με την ίδια λογική και έχουν ως στόχο τη δημιουργία τοπικών και περιφερειακών δικτύων που μπορούν να ανταπεξέλθουν στους όρους του σύγχρονου ποιοτικού ανταγωνισμού.
Η υποβολή νέων φακέλων προϊόντων και η κατοχύρωση ως προϊόντα Γεωγραφικής Ένδειξης όπως το ΠΓΕ ΚΡΗΤΗ που βρίσκεται προς τελική έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η διεύρυνση των εμπορικών προορισμών και των αγορών των προϊόντων μας και ο συντονισμός του συνολικού «κρητικού διατροφικού προτύπου» με το δυναμικό τουριστικό τομέα της Κρήτης, αποτελούν προκλήσεις που θα διαμορφώσουν δυναμικά τις πολιτικές και τον προγραμματικό σχεδιασμό της Περιφέρειας Κρήτης στη διάρκεια των επόμενων χρόνων.
Όλο το προηγούμενο διάστημα προσπαθήσαμε να συνδέσουμε τον πρωτογενή τομέα με την τοπική ανάπτυξη, δημιουργώντας ένα ευρύ πλαίσιο δράσεων και πρωτοβουλιών, ικανών να διασυνδέουν προς όφελος των τοπικών κοινωνιών, τους τρεις βασικούς πυλώνες, που αποτελούν την ατμομηχανή της ανάπτυξης της Κρήτης, τον πρωτογενή τομέα, τον τομέα του τουρισμού και του πολιτισμού.
Στόχος μας είναι η δημιουργία αναπτυξιακών εργαλείων, τα οποία αφ’ ενός θα λειτουργήσουν για τη ενδυνάμωση των παραγωγικών αυτών κλάδων και αφετέρου, θα αποτελέσουν κίνητρα για την προσέλκυση και επιστροφή των νέων ανθρώπων στην ενδοχώρα.
Παράλληλα και μέσα από την Αγρο-διατροφική Σύμπραξη της Περιφέρειας Κρήτης, έχουμε προχωρήσει ήδη στην πιστοποίηση δεκάδων προϊόντων και επιχειρήσεων με το σήμα ¨ΚΡΗΤΗ¨.
Για την Περιφέρεια Κρήτης η Αγροτική Οικονομία και γενικότερα ο Γεωργικός Τομέας, δεν αποτελούν απλά μια οικονομική δραστηριότητα αλλά ένα από τους βασικούς πυλώνες ανάπτυξης του νησιού μας.
Πρωτίστως, αποτελούν τη βάση της ταυτότητας της Κρήτης, το σημείο συνάντησης οικονομικών δραστηριοτήτων, πολιτιστικής κληρονομιάς και περιβαλλοντικής φυσιογνωμίας.
Αποτελούν με λίγα λόγια, «την κιβωτό της Κρητικής ιδιαιτερότητας και ψυχής» που πρέπει να διατηρηθεί στηριζόμενη στην ποιότητα, την εξωστρέφεια και την κατοχυρωμένη ταυτότητα των προϊόντων της κρητικής γης.