Σε ένα «παιχνίδι» με τον χρόνο και τις ημερομηνίες έχει καταλήξει το ζήτημα των φετινών αιτήσεων ΟΣΔΕ και της καταβολής των αγροτικών ενισχύσεων, ξεφεύγοντας από την ουσία: οι παραγωγοί μένουν απλήρωτοι σε μια χρονική συγκυρία όπου τα έξοδα πολλαπλασιάζονται, τα κόστη αυξάνονται και όλη η «αλυσίδα» της αγοράς που εξαρτάται σημαντικά από αυτές τις επιδοτήσεις μένει «ξεκρέμαστη».
Ενώ θεωρητικά στο τέλος της εβδομάδας – την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου – λήγει η προθεσμία για τις αιτήσεις ΟΣΔΕ, η εικόνα ολοκλήρωσης του έργου παίρνει κάτω από τη βάση και αυτό γιατί σε ένα αισιόδοξο σενάριο αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί και οριστικοποιηθεί το 35% των αιτήσεων πανελλαδικά. Μιλάμε για ένα πάρα πολύ δύσκολο και σύνθετο έργο όπου γίνεται κυριολεκτικά αγώνας δρόμου και αντοχών από τα ΚΥΔ να καταφέρουν να εξυπηρετήσουν τους πελάτες τους, ωστόσο τα δικαιολογητικά που ζητούνται φέτος σε συνδυασμό με τα προβλήματα που προκύπτουν με την πλατφόρμα, έχουν ως αποτέλεσμα να δυσχεραίνεται το έργο.
Το πρόβλημα που έχει δημιουργηθεί φέτος και ενώ κανονικά αυτή την περίοδο θα έπρεπε να έχουν πληρωθεί οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι αλλά ένα εξαιρετικά ελάχιστο μέρος αυτών θα δει χρήματα αυτό το διάστημα, βρίσκει τη ρίζα του στο γεγονός ότι άργησε να δοθεί για χρήση η νέα πλατφόρμα αιτήσεων ΟΣΔΕ της ΑΑΔΕ. Με φόντο το γεγονός ότι φέτος θα υπήρχε μια νέα πλατφόρμα με νέα δεδομένα και απαιτήσεις θα έπρεπε να υπάρχει πρόβλεψη αυτή να δοθεί για χρήση από τον Μάρτιο. Αντιθέτως, δόθηκε στις 4 Αυγούστου και κάπως άρχισε να είναι λειτουργική στις 15 Σεπτεμβρίου, όπως περιγράφει στα «Ρ.Ν.» ο Γιώργος Γεωργουλάκης, γεωπόνος και εκπρόσωπος των ΚΥΔ Κρήτης.
Τώρα με τη νέα προθεσμία για ολοκλήρωση των αιτήσεων να εκπνέει στις 30 Οκτωβρίου, τα ΚΥΔ της Κρήτης ζητάνε παράταση έως 15-20 Δεκεμβρίου, προκειμένου να προχωρήσουν οι διαδικασίες μήπως και λάβουν την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης οι παραγωγοί τον Δεκέμβριο. «Εμείς αυτό που έχουμε ζητήσει είναι να μας δώσουν όλο τον χρόνο που χρειαζόμαστε για να ολοκληρώσουμε το έργο. Το οποίο προφανώς δεν τελειώνει – το ξεκαθαρίσαμε – 30 του μήνα που λήγει η προθεσμία που έχει δοθεί. Είναι ξεκάθαρο ότι δεν υπάρχει αυτή η ημερομηνία όπως επίσης δεν εξυπηρετεί σε τίποτα μια μικρή ακόμα προθεσμία της τάξεως των 10-15 ημερών. Εμείς ζητήσαμε να αφήσουν ανοικτό το σύστημα μέχρι να τελειώσουμε. Εκτιμούμε ότι θα χρειαστούμε οπωσδήποτε μέχρι και τις 15-20 Δεκέμβρη προκειμένου να κάνουμε τα απαραίτητα για να μπορέσει να γίνει μια πληρωμή προς τον Δεκέμβρη. Αυτή είναι η εκτίμησή μας η οποία στηρίζεται φυσικά και στο γεγονός ότι τα πράγματα κινούνται με έναν συγκεκριμένο τρόπο δηλαδή ότι η πλατφόρμα ανταποκρίνεται», εξηγεί ο κ. Γεωργουλάκης.
Συνεργασία και υπομονή
Αν και είναι το πιο «άβολο» να ζητά κανείς από τους παραγωγούς που βρίσκονται σε μεγάλη αγωνία να είναι υπομονετικοί και να συνεργάζονται όπως πρέπει σε όσα τους υποδεικνύουν τα ΚΥΔ, αυτό είναι το «κλειδί» για να προχωρήσει η διαδικασία όπως πρέπει.
Σύμφωνα με τον κ. Γεωργουλάκη, η νέα διαδικασία για τις ΟΣΔΕ απαιτεί πολλά δικαιολογητικά, δεν έχει καμία ανοχή σε αποκλίσεις ανάμεσα στο Ε9 και σε αυτά που δηλώνονται για επιδότηση, ενώ απαιτείται όπου υπάρχει λειτουργούν κτηματολόγιο πλήρη συμμόρφωση με αυτό.
Ο ίδιος τονίζει πως ειδικά σε περιοχές που υπάρχει το λειτουργούν κτηματολόγιο και τα λεγόμενα ΚΑΕΚ, ανάμεσά τους και το Ηράκλειο, υπάρχουν τρομερά προβλήματα τα οποία ενδεχομένως να αντιμετωπίσει και το Ρέθυμνο του χρόνου. «Του χρόνου θα αναρτηθεί το κτημοτολόγιο στο Ρέθυμνο. Τα χωράφια που έχει κάποιος δεν θα είναι αυτά που δηλώνει στο Ε9 αλλά αυτά που έχει στο κτηματολόγιο. Άρα θα πρέπει να υπάρχει πλήρης ταύτιση αλλιώς δεν παίρνει την επιδότησή του. Στο Ηράκλειο και σε πολλούς άλλους νομούς που έχει ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία, οι άνθρωποι έχουν τρομακτικά προβλήματα. Για αυτό λέμε ότι οι αιτήσεις είναι σε χαμηλά ποσοστά πανελλαδικά. Οι αιτήσεις που έχουν τέτοια θέματα δεν κλείνουν, δεν προχωρούν. Θέλει πολλή υπομονή και συνεργασία», τονίζει ο κ. Γεωργουλάκης, επισημαίνοντας παράλληλα: «Κάθε περίπτωση παραγωγού που κάνει μια δήλωση ΟΣΔΕ είναι ξεχωριστή. Πρέπει να συνεργαστεί ο παραγωγός με το ΚΥΔ και να είναι σε επαφή μαζί του και να έχει μεγάλη υπομονή και να ακούει για να μαζέψει όλα τα χαρτιά που χρειάζονται φέτος. Ειδικότερα, σε σχέση με πέρυσι θα πρέπει ο παραγωγός να κάνει μια ηλεκτρονική εξουσιοδότηση με το ΚΥΔ που θα συνεργαστεί φέτος. Αποδέχεται το ΚΥΔ με τη σειρά του. Και μετά θα πρέπει να υπογράψει μια σύμβαση με το ΚΥΔ γιατί είναι υποχρεωμένοι. Άλλη μια παραπάνω δουλειά. Για ό,τι χωράφια υπάρχουν αυτή τη στιγμή εάν είναι στο Ε9 του παραγωγού δηλωμένα και έχουν για παράδειγμα μια απόκλιση 50 τ.μ. -δηλαδή μιλάμε για ασήμαντες αποκλίσεις σε σχέση με το αποτέλεσμα της επιδότησης που επιφέρουν- θα πρέπει ο παραγωγός να πάει να το αλλάξει αυτό διότι υπάρχει μηδενική ανοχή. Θα πρέπει όλοι να πάνε στους λογιστές τους να φτιάξουν καινούργια Ε9, διορθωμένα σε κάθε χωράφι που μπορεί να αποκλίνει από αυτά που είναι δηλωμένα. Όπου έχουμε λειτουργούν κτηματολόγιο πρέπει επίσης να ξαναδούν το Ε9 του οι παραγωγοί σε σχέση με τα ΚΑΕΚ. Όλα αυτά είναι εργασίες που δεν τις έχει μόνο το ΚΥΔ αλλά είναι και δουλειά που πρέπει να κάνει ο κάθε παραγωγός».
Ο κ. Γεωργουλάκης, παρόλα αυτά επισημαίνει ότι όλα αυτά τα νέα δεδομένα συνιστούν ένα μεταβατικό στάδιο. Ο ίδιος προβλέπει ότι και του χρόνου θα υπάρχουν ζητήματα, ωστόσο στη συνέχεια τα πράγματα θα εξομαλυνθούν. «Όλη μας την προσπάθεια αυτή τη στιγμή την έχουμε εστιάσει ώστε να ολοκληρώσουμε αυτό το έργο να πάρουν οι άνθρωποι τα λεφτά τους από τη μια και από την άλλη να κάνουμε όσο γίνεται λιγότερα λάθη. Θέλουμε να ολοκληρωθεί έστω και δύσκολα αυτή η περίοδος. Του χρόνου θα έχει δυσκολίες πάλι αλλά σε δύο τρία χρόνια ελπίζουμε ότι θα έχουν μπει τα πράγματα σε μια σειρά».
«Εξαρτιόμαστε πλήρως από τα βοσκοτόπια»
Χωρίς τις δηλώσεις ΟΣΔΕ δεν μπορεί να πληρωθούν οι παραγωγοί. Ωστόσο ένα άλλο κομμάτι που προκαλεί μεγάλη αγωνία ειδικά στους κτηνοτρόφους της Κρήτης είναι αυτό της κατανομής των βοσκοτόπων. Το πόσα στρέμματα θα δώσει δηλαδή το κράτος στους παραγωγούς που οι εκτάσεις τους δεν είναι επιλέξιμες για να λάβουν χρηματοδοτική ενίσχυση, οπότε το κράτος τους δίδει βάσει των ζώων που έχει ο καθένας τα αντίστοιχα στρέμματα σε επίπεδο Περιφέρειας ή και εκτός αυτής, όπως συμβαίνει στην Κρήτη. Αυτό είναι η λεγόμενη τεχνική λύση και αυτό το σύστημα σύμφωνα με τον κ. Γεωργουλάκη αναμένεται να εφαρμοστεί και φέτος.
«Σε ό,τι έχει να κάνει με τους βοσκοτόπους το ζήτημα είναι ότι περιμένουμε την κατανομή βοσκοτόπων από το κράτος προκειμένου να πάρουν την επιδότησή τους οι δικαιούχοι. Γιατί όλη η επιδότηση της κτηνοτροφίας έχει αντιστοιχηθεί με στρέμματα, τα στρέμματα των βοσκοτόπων. Επειδή οι βοσκότοποι οι οποίοι έχουμε στην Κρήτη, οι πραγματικοί βοσκότοποι που βόσκουνε τα ζώα είναι μη επιλέξιμοι έχουν χαρακτηριστεί δηλαδή από το σύστημα πληρωμών για διάφορους λόγους ότι δεν μπορούν να επιδοτηθούν καταλήγουμε σε αυτό που ονομάσαμε παλαιότερα τεχνική λύση δηλαδή με βάση τα ζώα που κάποιος έχει να αιτείται κατανομή βοσκοτόπου από το κράτος που γίνεται σε επίπεδο Περιφέρειας ή μέχρι χθες γινόταν και εκτός Περιφέρειας Κρήτης ακόμα. Αυτό θα συμβεί και φέτος. Υπάρχει μια απόφαση που ψηφίστηκε τον Νοέμβριο του 2025 και που προσδιόριζε τον τρόπο με τον οποίο θα χορηγείται ο κοινοτικός βοσκότοπος με βάση τα παραγωγικά στοιχεία που έχει μια εκμετάλλευση: γάλα, κρέας, τις αγορές που κάνει, τι ζωοτροφές έχει κ.ο.κ. Αυτός ο αλγόριθμος είναι ακόμα εν ισχύ. Δεν μας έχουν ενημερώσει αν θα τον αλλάξουν. Άρα με έναν αντίστοιχο τρόπο, φυσιολογικά, αν δεν αλλάξει κάτι, θα γίνει και η κατανομή βοσκοτόπου. Αν δεν γίνει η κατανομή βοσκοτόπου οι κτηνοτρόφοι αυτό που θα πάρουν θα είναι σε επίπεδο Κρήτης περίπου στο 10% των επιδοτήσεων που έπαιρναν πέρυσι. Περιμένουμε την κατανομή. Είμαστε απόλυτα εξαρτημένοι από την κατανομή των βοσκοτόπων».
Σύμφωνα με τον κ. Γεωργουλάκη, η κατανομή βάσει βοσκοτόπων θα συνεχιστεί και στη νέα ΚΑΠ, εκτός πάντα απροόπτου. Αυτό στο οποίο ευελπιστεί η Κρήτη ώστε να σταματήσει αυτή η αγωνία με την κατανομή των στρεμμάτων είναι τα σχέδια βόσκησης, ένα έργο που ενδεχομένως να «ξεκλειδώσει» κάποιες μη επιλέξιμες μέχρι πρότινος εκτάσεις καθιστώντας τες επιδοτήσιμες και βάζοντας φρένο σε αυτή την εξάρτηση από τα βοσκοτόπια άρα και την τεχνική λύση.
«Με τη νέα ΚΑΠ η βάση επιδότησης θα είναι πάλι ο βοσκότοπος, δεν θα είναι η παραγωγή. Η παραγωγή θα επιδοτείται με έναν τρόπο ενισχυτικό ανάλογα με το τι αποφασίζει το κάθε κράτος, δηλαδή τις λεγόμενες συνδεδεμένες ενισχύσεις για κάποια προϊόντα, όπως είναι το γάλα. Είναι σίγουρο ότι η βάση θα είναι ξανά τα στρέμματα. Όλες οι αποφάσεις που έχουμε τώρα από τον διάλογο για τη νέα ΚΑΠ από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσδιορίζουν αυτό το πράγμα και θα είναι μεγάλη έκπληξη αν αλλάξει κάτι πάνω σε αυτό. Ευελπιστούμε όμως ότι σε επίπεδο Περιφέρειας Κρήτης ότι κάποια στιγμή θα ολοκληρωθούν τα σχέδια βόσκησης που υπάρχουν ανά την Ελλάδα και θα προσδιορίσουν ίσως έναν διαφορετικό τρόπο υπολογισμού των βοσκοτόπων. Επίσης, ευελπιστούμε ότι θα γίνουν μέσω αυτών των σχεδίων βόσκησης επιλέξιμοι βοσκότοποι που σήμερα δεν είναι. Αυτό σημαίνει για παράδειγμα ότι αν κάποιος που έχει 500 στρέμματα και σήμερα είναι επιλέξιμα τα 70 τότε ενδεχομένως μέσω των σχεδίων να γίνουν επιλέξιμα τα 400. Έτσι, παύει ο παραγωγός να είναι εξαρτημένος από την τεχνική λύση. Στην ουσία όμως όλη αυτή η διαδικασία έχει ένα «εάν». Θα δούμε πως θα εξελιχθούν τα πράγματα.».
rethnea.gr
