Εμφανίζονται αποφασισμένοι να προσφύγουν στα δικαστήρια – Ανησυχία για υποχρέωση επιστροφής των προκαταβολών που έλαβαν το 2023
Σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την καταστροφική πυρκαγιά της 15ης Ιουλίου 2022 στον δήμο Αγίου Βασιλείου και στις Δημοτικές Κοινότητες Μελάμπων, Ροδάκινου, Σακτουρίων, Κρύας Βρύσης, Αγίας Γαλήνης και Ορνέ, δεκάδες πυρόπληκτοι είτε δεν έχουν λάβει καθόλου αποζημίωση για τις καμένες εκτάσεις γης και τις περιουσίες τους, είτε εντοπίζουν αποκλίσεις ανάμεσα στο ποσό που δικαιούνται και εν τέλει τους καταβλήθηκε. Μετά και την τελευταία καταβολή αποζημιώσεων από τον ΕΛΓΑ στις 29 και 30 Ιουνίου, ύψους 1.215.047,31 ευρώ, σε 441 δικαιούχους πυρόπληκτους σε περιοχές σε όλη τη χώρα, μεταξύ των οποίων και ο δήμος Αγίου Βασιλείου, οι κάτοικοι υποστηρίζουν ότι οι πληρωμές ολοκληρώθηκαν αφήνοντάς τους ουσιαστικά εκτός διαδικασίας, με αποτέλεσμα να εξετάζουν τώρα το ενδεχόμενο δικαστικών προσφυγών. Οι πυρόπληκτοι υποστηρίζουν ότι οι περισσότερες απορρίψεις αιτήσεων οφείλονται σε διοικητικά προβλήματα και όχι σε δική τους υπαιτιότητα. Όπως τονίζουν, καλλιεργούμενες εκτάσεις γης, που μέχρι και το 2024 δηλώνονταν κανονικά στο ΟΣΔΕ και επιδοτούνταν, εμφανίστηκαν στους χάρτες του ΟΠΕΚΕΠΕ ως βοσκότοποι, με αποτέλεσμα ο ΕΛΓΑ να μην αναγνωρίζει πλέον τις εκτάσεις ως επιλέξιμες για αποζημίωση. Επιπλέον, καταγγέλλουν ότι απορρίφθηκαν παραγωγοί που έκαναν χρήση της δυνατότητας μεταφοράς της ανασύστασης της καλλιέργειας σε άλλο αγροτεμάχιο, όπως προβλέπει η σχετική ΚΥΑ για δύσβατες περιοχές, καθώς και περιπτώσεις παραγωγών που αποκλείστηκαν επειδή δεν είχαν εξοφλήσει την ασφαλιστική εισφορά του 2022, την οποία, όπως υποστηρίζουν, ο ΕΛΓΑ δεν είχε παρακρατήσει από τις επιδοτήσεις τους, ούτε τους είχε ενημερώσει εγκαίρως ότι έπρεπε να την καταβάλουν. Μάλιστα, ορισμένοι πυρόπληκτοι κλήθηκαν να πληρώσουν τις ασφαλιστικές τους εισφορές, με προτροπή της δημοτικής αρχής, προκειμένου να λάβουν τις αποζημιώσεις και ενώ το έκαναν, οι αποζημιώσεις δεν τους καταβλήθηκαν. Το προηγούμενο χρονικό διάστημα, οι ίδιοι οι πυρόπληκτοι, μέσω της Επιτροπής Πυρόπληκτων Δήμου Αγίου Βασιλείου, η δημοτική αρχή και κοινοβουλευτικοί εκπρόσωποι ανέδειξαν το ζήτημα, απευθυνόμενοι στην ηγεσία του Υπουργείου. Μάλιστα, η Επιτροπή των Πυρόπληκτων συνεχίζει να ζητά από τον ΕΛΓΑ τα πορίσματα των ελέγχων, συγκεντρώνοντας παράλληλα στοιχεία για τον ακριβή αριθμό των ιδιοκτητών που έμειναν εκτός αποζημιώσεων, ωστόσο ο ΕΛΓΑ αρνείται να τα δώσει.
Σε απάντησή του σε κοινοβουλευτική ερώτηση του βουλευτή Ηρακλείου του ΚΚΕ, Μανόλη Συντυχάκη για το θέμα, ο αρμόδιος υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Γιάννης Ανδριανός, επικαλούμενος στοιχεία του ΕΛΓΑ, ανέφερε μεταξύ άλλων ότι οι αιτήσεις αποζημίωσης ήταν 388 και εγκρίθηκαν 240, το οποίο ουσιαστικά επιβεβαιώνεται και από τα στοιχεία του δήμου Αγίου Βασιλείου, όπου οι αιτήσεις και ο αριθμός αιτήσεων αποκατάστασης είναι ελαφρώς μεγαλύτερος. Η απόκλιση αυτή (περίπου 50 δικαιούχοι), αποδίδεται στο γεγονός ότι αρκετοί παραγωγοί αποκλείστηκαν ήδη από το πρώτο στάδιο, επειδή δεν διέθεταν δήλωση καλλιέργειας ή δηλωμένες επιδοτούμενες εκτάσεις, ενώ άλλοι, παρότι έλαβαν προκαταβολή, απορρίφθηκαν στη συνέχεια κατά τον διοικητικό έλεγχο, όταν προέκυψαν προβλήματα με τα στοιχεία των αγροτεμαχίων τους. Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με την Επιτροπή των Πυρόπληκτων, ακόμα και σε αυτές τις, με βάση πάντα τα στοιχεία του Υπουργείου, 240 εγκρίσεις αποζημίωσης, οι τελικές αποζημιώσεις δεν αντιστοιχούν στα ποσά που ανέμεναν οι δικαιούχοι, καθώς καταγράφονται αποκλίσεις από 10% έως και 70%. Επιπλέον, τα στοιχεία δείχνουν ουσιαστικά ότι 148 παραγωγοί δεν αποζημιώθηκαν καθόλου και κινδυνεύουν μάλιστα να κληθούν να επιστρέψουν ακόμη και τις προκαταβολές που είχαν λάβει το 2023.
«Σχεδόν το 50% των αιτούντων από το Ροδάκινο δεν αποζημιώθηκαν καθόλου»
Σύμφωνα με στοιχεία του δήμου Αγίου Βασιλείου, οι αιτήσεις αποκατάστασης στις δημοτικές ενότητες που επλήγησαν από την πυρκαγιά στον δήμο Αγίου Βασιλείου κατανέμονται ως εξής: Μέλαμπες 245, Κρύα Βρύση 118, Ορνέ 23, Ροδάκινο 23 και Σαχτούρια 22. Ωστόσο, όπως εξήγησε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.», η γεωπόνος και ανταποκρίτρια του ΕΛΓΑ στον δήμο Αγίου Βασιλείου, Διαμάντω Φραγκιά, αυτοί οι συνολικά 431 αιτούντες είναι εκείνοι που ξεκίνησαν τη διαδικασία, ορισμένοι όμως από τους οποίους απορρίφθηκαν αμέσως από το σύστημα, καθώς δεν διέθεταν δήλωση καλλιέργειας. «Κάποιοι χωρίς να πληρούν τις προϋποθέσεις δήλωναν τις εκτάσεις τους και επέμεναν να κάνουν αιτήσεις. Μέσα στις 431 είναι πολλοί από το Ροδακινό, οι οποίοι τώρα δεν πήραν προκαταβολή και βρέθηκαν να μην έχουν πληρώσει και ασφαλιστικές εισφορές και κατέληξαν να μην πάρουν τελικά τίποτα, σχεδόν το 50% στο Ροδάκινο. Είναι πολλές οι αιτήσεις που έγιναν σε πρώτη φάση και δεν τελεσφόρησαν», ανέφερε. Οι πυρόπληκτοι που το Υπουργείο υποστηρίζει ότι αποζημίωσε, είναι ιδιοκτήτες που έλαβαν την προκαταβολή του 2023, αλλά ενδεχομένως δεν πληρώθηκαν στη δεύτερη φάση της καταβολής των αποζημιώσεων, λόγω των τεχνικών προβλημάτων που προέκυψαν στο σύστημα. «Υπάρχουν σίγουρα αρκετοί πυρόπληκτοι που δεν έχουν αποζημιωθεί, αλλά δικαιολογημένα, γιατί διαπιστώθηκαν λάθη, όπως ο δορυφόρος που χαρακτήρισε βοσκοτόπια τα χωράφια τους, γιατί ο ΕΛΓΑ, όταν έκανε τον τελικό διοικητικό έλεγχο και την αυτοψία, λάμβανε υπόψη το στίγμα του χωραφιού, έπρεπε δηλαδή το χωράφι να είναι δηλωμένο το 2022, να ξαναείναι δηλωμένο το 2025 και βρέθηκαν πολλοί εκτός. Ήταν αρκετοί που είχαν πάρει προκαταβολή, έκαναν αίτηση, αλλά δεν κρίθηκαν δικαιούχοι», τόνισε η κ. Φραγκιά και τέλος πρόσθεσε: «Διαπιστώσαμε ότι ναι μεν ο ιδιοκτήτης μπορεί να είχε το χωράφι του δηλωμένο στη δήλωση καλλιέργειας, δηλαδή να έπαιρνε επιδότηση, αλλά στους χάρτες του ΟΠΕΚΕΠΕ να είναι λάθος δηλωμένο, από όπου έπαιρνε και ο ΕΛΓΑ στοιχεία και έτσι βρέθηκαν εκτός κάποια άτομα. Δηλαδή με σφάλματα του συστήματος βρέθηκαν αρκετοί εκτός».
«Είναι πολλοί οι άνθρωποι που δεν έχουν αποζημιωθεί πλήρως, όμως δεν μας δίνουν στοιχεία»
Αρνητικό ήταν το αίτημα της Επιτροπής των Πυρόπληκτων για συνάντηση με την ηγεσία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης στις 29 Μαΐου, σύμφωνα με όσα ανέφερε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.», ο Θ. Χαριτάκης, πρόεδρος Επιτροπής Πυρόπληκτων δήμου Αγίου Βασιλείου. Επιπλέον, σχεδόν 30 πυρόπληκτοι έχουν ζητήσει από τον ΕΛΓΑ τα πορίσματα των ελέγχων, ωστόσο και εκεί η απόκριση είναι αρνητική. «Εγώ πήγα στο χωράφι του γιου μου για να δείξουμε στον ΕΛΓΑ που να ελέγξει. Και εκεί είδαμε ότι αυτός ο ελαιώνας, με περίπου 53 ελιές, τις μέτρησε ο γεωπόνος και μας είπαν ότι δεν θα αποζημιωθεί, γιατί είναι χαρακτηρισμένος βοσκότοπος. Η φωτιά συνέβη το 2022, ο γιος μου πήρε επιδότηση το 2024 και το 2025, όμως το 2025 αυθαίρετα αποχαρακτήρισαν τον ελαιώνα και τον έκαναν βοσκότοπο. Ο ΕΛΓΑ λέει ότι από τη στιγμή που είναι βοσκότοπος δεν αναγνωρίζουμε την καταστροφή και δεν σου δίνουμε αποζημίωση», εξήγησε ο κ. Χαριτάκης. Το δεύτερο πρόβλημα αφορά τις ασφαλιστικές εισφορές που εισπράττει ο ΕΛΓΑ: «Αυτές, τα χρήματα δεν τα εισπράττει απευθείας αυτός που παίρνει την επιδότηση, αλλά ο ΕΛΓΑ, τα παίρνει κατευθείαν από τον λογαριασμό του. Στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν τα πήρε από κάποιους, αυτή είναι η δεύτερη περίπτωση που το υπουργείο δικαιολογεί την περικοπή. Δεν είναι μεγάλα ποσά, αλλά έχουν να κάνουν με το ποσό της επιδότησης. Υπάρχουν κάποιοι από τους οποίους δεν εισέπραξε, οι πυρόπληκτοι αυτοί δεν είχαν ιδέα, οπότε δεν πλήρωσαν. Εδώ υπήρξε και μία παραπληροφόρηση από πλευράς του δήμου, να πληρώσουμε τις ασφαλιστικές εισφορές για να πάρουμε την αποζημίωση, ξέρω κάποιους που πλήρωσαν τις ασφαλιστικές εισφορές και μετά τους έκοψε, δεν τους κατέβαλε ποτέ την αποζημίωση», τόνισε. Η τρίτη περίπτωση αφορά τους πυρόπληκτους των οποίων οι ελιές κάηκαν σε δύσβατα μέρη, με τη σχετική ΚΥΑ να τους δίνει τη δυνατότητα να πάνε να τις φυτέψουν σε μέρη προσβάσιμα και εύφορα. «Και αυτούς τους έκοψαν. Εδώ δηλαδή φαίνεται ότι υπήρξε πρόθεση από πλευράς της κυβέρνησης να μην δώσει αποζημιώσεις», σχολίασε. Τέλος, ο κ. Χαριτάκης ανέφερε στα «Ρ.Ν.»: «Οι πυρόπληκτοι έχουν πάρει μία προκαταβολή και υπάρχει η δέσμευση ότι για τις περιπτώσεις που δεν δικαιούνται, θα πρέπει να την επιστρέψουν πίσω. Το ζήτημα είναι ότι πυρόπληκτοι που έφτιαξαν τα καμένα έχουν χαλάσει αρκετά χρήματα και αυτοί θα κληθούν να τα γυρίσουν πίσω. Και άντε οι μικροί αγρότες, αλλά αυτοί που είναι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, δεν έχουν τη δυνατότητα να τα γυρίσουν. Είναι πολλοί οι άνθρωποι που δεν έχουν αποζημιωθεί πλήρως, όμως δεν μας δίνουν στοιχεία. Εμείς μαζεύουμε στοιχεία για να έχουμε όσο το δυνατόν πιο ακριβή αριθμό κομμένων πυρόπληκτων από τις αποζημιώσεις. Έχουμε προτείνει να γίνει μία ανοιχτή συνάντηση στο Δημαρχείο, όπου υπάρχει αίθουσα εκδηλώσεων, να μαζευτούμε όλα από τα χωριά και να κάνουμε ενστάσεις στον Δήμο, στην Περιφέρεια. Με βάση την νομοθεσία δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι. Ωστόσο το Υπουργείο δεν μας πείθει με αυτά που λέει. Περιμένουμε να ακολουθήσουμε τη δικαστική οδό».
rethnea.gr
