Έλλειψη ενημέρωσης και αποκλεισμός βασικών κατηγοριών προϊόντων όπως κρέας και λαχανικά αφήνουν αδιάφορους τους καταναλωτές για το νέο μέτρο που βρίσκεται σε ισχύ από τις 15 Οκτώβρη
Παρά τις υψηλές προσδοκίες για το μέτρο με τους 1.000 εκπτωτικούς κωδικούς προϊόντων στα ράφια των σούπερ μάρκετ που έχει τεθεί σε ισχύ από το υπουργείο Ανάπτυξης το τελευταίο 10ήμερο, το μέτρο δεν ελαφρύνει ουσιαστικά τα νοικοκυριά και δεν γίνεται αισθητό στα καλάθια των καταναλωτών. Τα προϊόντα που βρίσκονται σε έκπτωση στην πραγματικότητα αγγίζουν σε αριθμό τα 2.106 σε 1000 περίπου ξεχωριστές κατηγορίες και η έκπτωση σε αυτά κυμαίνεται από 3% έως 30%, ενώ μεσοσταθμικά βρίσκεται κοντά στο 8% και 6-7% για τα τρόφιμα. Από την εκπτωτική πρωτοβουλία του υπουργείου εξαιρούνται ωστόσο βασικές κατηγορίες τροφίμων, όπως το κρέας, τα ψάρια, τα φρούτα, τα λαχανικά, δηλαδή κατηγορίες προϊόντων που ενδιαφέρουν τη συντριπτική πλειοψηφία των καταναλωτών. Επιπλέον, οι εκπτωτικοί κωδικοί αφορούν συγκεκριμένα μόνο προϊόντα από κάθε κατηγορία, με αρκετά δημοφιλή σκευάσματα να μην υπάγονται στην νέα εκπτωτική ρύθμιση και επί της ουσίας πολλοί καταναλωτές να μην λαμβάνουν κάποια έκπτωση στα προϊόντα που αγοράζουν. Το μέτρο είναι σε εφαρμογή μέχρι το τέλος του χρόνου, ενώ σύμφωνα με ανακοινώσεις του Υπουργείου μπορεί να παραταθεί και για τους πρώτους μήνες του 2026. Παρόλα αυτά, όπως επιβεβαιώνεται για ακόμα μία φορά, οι προθέσεις ελάφρυνσης των νοικοκυριών μέσα από εκπτωτικές πολιτικές σε βασικές υπηρεσίες και τρόφιμα έχουν μεγάλη απόκλιση ανάμεσα στο προσδοκώμενο αποτέλεσμα και στην πραγματική τους κατάληξη, με τα σημερινά ελληνικά νοικοκυριά να εμφανίζουν δυσκολίες στον ισολογισμό τους ανάμεσα σε έσοδα και έξοδα και να ζορίζονται ακόμα και να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες
Σύμφωνα με όσα ανέφερε μεταξύ άλλων στην τηλεόραση CRETA και στο δελτίο ειδήσεων με τον Σωτήρη Μεταξά, ο Νεκτάριος Κανακαράκης, πρόεδρος του Επιστημονικού Σωματείου Logistics, οι καταναλωτές εμφανίζονται είτε να μην γνωρίζουν αυτό το μέτρο, είτε να το βλέπουν λίγο αδιάφορα. «Παρόλα αυτά υπάρχουν ταμπελάκια σε όλα τα ράφια των σούπερ μάρκετ, ενημερώνουν για αυτήν τη μείωση της τιμής και για την πρωτοβουλία, γιατί υπάρχει ένα ειδικό σήμα που λέγεται «πρωτοβουλία 1000 κωδικών» και υπάρχει και ενημέρωση και στην ιστοσελίδα της κάθε αλυσίδας», σημείωσε ο κ. Κανακαράκης και στη συνέχεια εξήγησε ότι από τα 2.106 περίπου προϊόντα που βρίσκονται σε έκπτωση, τα 1456 είναι ελληνικής ετικέτας και τα 827 επώνυμα προϊόντα. Μάλιστα σύμφωνα με τον κ. Κανακαράκη, η υψηλότερη έκπτωση, αυτή των 30% αφορά κυρίως προϊόντα νοικοκυριού, μία κατηγορία που δεν συγκεντρώνει μεγάλο καταναλωτικό ενδιαφέρον. Σχολιάζοντας την αποτελεσματικότητα της λήψης και της εφαρμογής αυτού του μέτρου, ο κ. Κανακαράκης ανέφερε μεταξύ άλλων: «Κάθε ενέργεια που γίνεται για μείωση των τιμών και ειδικά στα τρόφιμα είναι πάντα προς τη θετική πλευρά και είναι πολύ χρήσιμο και αναγκαίο να γίνεται αυτό, διότι τα νοικοκυριά πλέον αδυνατούν να αγοράσουν τα πιο βασικά, άρα νομίζω ότι κάθε ενέργεια είναι θετική και οι καταναλωτές την βλέπουν σαν θετική. Θεωρώ όμως ότι αυτή η έκταση που δόθηκε επικοινωνιακά δεν αντικατοπτρίζει την πραγματική αναγκαιότητα που αυτό ήθελαν οι καταναλωτές. Ειδικά οι καταναλωτές που γνώριζαν το μέτρο περίμεναν κάτι παραπάνω, σχετικά με αυτή την πρωτοβουλία και σε σχέση με την έκταση που δόθηκε στην επικοινωνία του». Αναφορικά τώρα με το από τι θα εξαρτηθεί η παράταση του μέτρου μέχρι και το 2026, δήλωσε ότι αυτό εξαρτάται από την συνεύρεση του υπουργείου Ανάπτυξης με παράγοντες από την βιομηχανία τροφίμων και με την ένωση των σούπερμάρκετ.
Απαντώντας σε σχετικό ερώτημα για το τι έχει καταστήσει το μέτρο μέχρι στιγμής ανεπιτυχές, καθώς και το ποια είναι η οπτική των καταναλωτών απέναντι σε αυτό, ο κ. Κανακαράκης υπογράμμισε: «Οι πολίτες περίμεναν σε βασικές κατηγορίες τροφίμων κάτι πιο γενναίο, όχι απαραίτητα περισσότερα προϊόντα, αλλά προϊόντα πιο ευρείας κατανάλωσης και προϊόντα που είναι πραγματικά αναγκαία. Για παράδειγμα, φρούτα, λαχανικά, ψάρι και κρέας. Στο κρέας κρέας είχαμε μία γενναία ανατίμηση τους τελευταίους δύο μήνες, από τον Αύγουστο καταγράφει μία αύξηση περίπου 14%, γιατί υπάρχει έλλειψη ζωικού κεφαλαίου, ειδικά από τη Γαλλία που είναι και ο κύριος εισαγωγός στη χώρα μας, αλλά και σας υπόλοιπα κρέατα, λόγω της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Όλα είναι θέματα προσφοράς και ζήτησης και αναγκαστικά όταν υπάρχει υψηλή ζήτηση και δεν υπάρχει προσφορά αναγκαστικά όποιο προϊόν και να είναι αυτό, να ανεβαίνει η αξία του, με αποτέλεσμα να μην είναι τόσο προσιτό στους καταναλωτές». Όπως εξήγησε, οι παραπάνω βασικές κατηγορίες δεν υπάρχουν στην πρωτοβουλία και αυτό οφείλεται στο ότι έχουν χρηματιστηριακή αξία και άρα ο παραγωγός ή το ίδιο το σουπερμάρκετ δεν μπορεί να πάρει την ευθύνη της διαμόρφωσης της έκπτωσης. «Υπάρχει μία επιφυλακτικότητα των καταναλωτών στο να δουν πραγματικά αν τα προϊόντα που παίρνουν, γιατί ο κάθε καταναλωτής κάνει τη δική του επιλογή και έχει τη δική του προτίμηση στη δική του κατηγορία και στο δικό του προϊόν, αυτό που κοίταξαν αυτοί τουλάχιστον περίμεναν να είναι μέσα τα προϊόντα τους και οι περισσότεροι δεν είδαν τα δικά τους προϊόντα να έχουν συμπεριληφθεί».
Τέλος, είτε οι καταναλωτές δεν ενημερώθηκαν για το νέο μέτρο, είτε δεν πίστεψαν σε αυτό, είτε ανησύχησαν για μία ενδεχόμενη νέα αύξηση στις τιμές των προϊόντων, με το πέρας αυτού, τα τελευταία χρόνια, σύμφωνα με τον κ. Κανακαράκη, τα ελληνικά νοικοκυριά βρίσκονται αντιμέτωπα με συνεχείς ανατιμήσεις σε βασικά αγαθά και υπηρεσίες. «Πραγματικά από τον Αύγουστο του 2021 και μετά, που είχαμε ραγδαίες ανατιμήσεις και σε ένταση και σε μέγεθος, δηλαδή όταν λέω ένταση εννοώ ένα προϊόν που ανατιμήθηκε μέσα σε τρεις μήνες δύο φορές και όταν λέω μέγεθος εννοώ ότι βλέπαμε ποσοστά ανατιμήσεων πάνω από 10%. Συνήθως τα ποσοστά ανατιμήσεων δεν γίνονταν αντιληπτά από τον κόσμο γιατί γινόταν στις αρχές ή στα μέσα κάθε χρόνου, με χαμηλά ποσοστά, περίπου 3-4%. Άρα αυτό γινόταν αντιληπτό», ανέφερε ο κ. Κανακαράκης και στη συνέχεια συμπλήρωσε: «Αυτό που συμβαίνει από την άνοιξη του 2025 και μετά, πλέον δεν υπάρχει αυτή η ένταση και το μέγεθος της ανατίμησης, βέβαια αυτό δεν ξεφουσκώνει και δεν αποδυναμώνει το γεγονός ότι τα προϊόντα έχουν έρθει σε ένα επίπεδο, που είναι πολύ δύσκολο να τα πλησιάσεις και όχι μόνο τα προϊόντα του σούπερ μάρκετ. Αυτό που παρατηρούμε είναι ότι πλέον έχουμε εισέλθει σε ένα συνονθύλευμα μεικτό υποτιμήσεων και ανατιμήσεων, για παράδειγμα από 1 Νοεμβρίου και μετά θα έχουμε μείωση σε όλα τα ρύζια και στο Καρολίνα και στο γλασέ περίπου 8-14%, δηλαδή έχουμε και υποτιμήσεις, όπως στα είδη μπάνιου και στα είδη νοικοκυριού. Αλλά δεν είναι ο κανόνας».Καταλήγοντας ο κ. Κανακαράκης επεσήμανε: «Στο ράφι ο καταναλωτής δεν θα εντοπίσει την διαφορά και περιμένει μία γενναία μείωση τιμών, δηλαδή αυτές οι εκπτώσεις που του παρέχει η πολιτεία ενίοτε και είναι θετικές, είναι όμως ανεπαίσθητες, γιατί δυστυχώς η ψαλίδα εισόδων εξόδων για κάθε ελληνικό νοικοκυριό στην Ελλάδα έχει μεγάλη απόκλιση και δεν μπορεί ο Έλληνας καταναλωτής να ανταποκριθεί στις ανάγκες του».
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΩΣΤΑΚΟΓΛΟΥ
rethnea.gr
