Παραμένει η αναστάτωση στον αγροτικό κόσμο για το μπάχαλο που έχει προκαλέσει η διοίκηση του ΟΠΕΚΕΠΕ με τις επιδοτήσεις των αγροτών. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή, για να έχουν όλοι εικόνα για το θέμα, γιατί βέβαια δεν είμαστε οπωσδήποτε όλοι γνώστες των θεμάτων αυτών.
Ο Οργανισμός Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΟΠΕΚΕΠΕ), ιδρύθηκε το 2001, με κύριο στόχο, εκτός των άλλων, να καταβάλλει έγκαιρα, σωστά και με διαφάνεια τις αγροτικές ενισχύσεις που χορηγούνται από την ΕΕ με βάση την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ).
Τα χρήματα από κοινοτικά κονδύλια που διαχειρίζεται ο οργανισμός ετησίως, ως αγροτικές ενισχύσεις, κυμαίνονται από 2,8 έως 3 δις ευρώ. Δικαιούχοι είναι κυρίως γεωργοί, κτηνοτρόφοι, μελισσοκόμοι αλλά υπό προϋποθέσεις και μεταποιητές αγροτικών προϊόντων. Για το 2023 οι δηλώσεις που υποβλήθηκαν ξεπέρασαν τις 640.000 και από αυτές ως δικαιούχοι της προκαταβολής κρίθηκαν οι 538.768.
Οι πληρωμές που έγιναν όμως για το 2023 προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις μεταξύ των αγροτών. Και ο λόγος για τις αντιδράσεις είναι ότι η πληρωμή ήταν κακή. Έγιναν λάθη από τον ΟΠΕΚΕΠΕ και είναι φυσιολογικό να υπάρχει διάχυτη η αίσθηση της αδικίας. Παράλληλα τα χρήματα που οι δικαιούχοι έλαβαν ήταν λιγότερα από κάθε άλλη φορά. Τι ισχύει για τα ποσά στην πηγή χρηματοδότησης; Η μείωση κατά περίπου 20% στην καταβολή της βασικής ενίσχυσης στη νέα ΚΑΠ είναι προϊόν διαπραγμάτευσης της ηγεσίας του ΥπΑΑΤ την περίοδο του 2021. Η συνολική βασική ενίσχυση που προβλέπεται για το 2023 είναι 829 εκ εύρω έναντι 1.068 εκ ευρώ το 2022. Η διαφορά των 239 εκ ευρώ έχει μεταφερθεί στην αναδιανεμητική ενίσχυση, τις νέες συνδεμένες ενισχύσεις και τα τομεακά προγράμματα και θα καταβληθεί αργότερα.
Από τα 829 εκ. ευρώ που (με βάση τη μείωση που προέκυψε ως αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης του 2021) ήταν η βασική ενίσχυση, ενεργοποιήθηκαν από τη Διοίκηση του ΟΠΕΚΕΠΕ τα 741 εκ. ευρώ, δηλαδή 88 εκατ. λιγότερα από τα προβλεπόμενα. Που σημαίνει ότι οι δικαιούχοι γεωργοί, κτηνοτρόφοι και επιχειρήσεις του κλάδου, έλαβαν 88 εκατ. ευρώ λιγότερα από τα αρχικώς προγραμματισμένα, χωρίς καμία εύλογη εξήγηση. Από τα 741 εκατ. που ενεργοποιήθηκαν, καταβλήθηκαν ως προκαταβολή το 70%, ήτοι 518 εκ. ευρώ, ενώ τελικώς πιστώθηκαν στους δικαιούχους μόνο τα 488,5 εκ. ευρώ, δημιουργώντας εύλογες αμφιβολίες για την νόμιμη και προς το συμφέρον των δικαιούχων πληρωμή των ενωσιακών ενισχύσεων. Είναι σημαντικό ότι ο πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, ακόμα και στη διευκρινιστική του ανακοίνωση της 1/11/2023, αποκρύπτει πλήρως το γεγονός της απώλειας των 88 εκατ. ευρώ που προκύπτει από την ενεργοποίηση της βασικής ενίσχυσης, ούτε δίνει επαρκείς πληροφορίες στους δικαιούχους για το πώς έχει γίνει ο υπολογισμός της ενίσχυσης.
Δεδομένων των λαθών που έγιναν στην πληρωμή της προκαταβολής της βασικής ενίσχυσης στις 27 Οκτωβρίου 2023, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ζήτησε την παραίτηση της Διοίκησης. Είναι μια ακόμη πληρωμή προς τους αγρότες με λάθη, παραλείψεις και αστοχίες που έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά λάθος πληρωμών, αλλά και κατά σύστημα παραλείψεων της παρούσας διοίκησης για την αποφυγή τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, στην καρτέλα των παραγωγών απουσιάζει η αιτιολόγηση και ο τρόπος υπολογισμού του ποσού της ενίσχυσης. Οι λάθος πληρωμές της 27ης Οκτωβρίου 2023, έγιναν παρά τη συστηματική και αδιάκοπη βοήθεια από την πλευρά του ΥπΑΑΤ (πέραν του δέοντος θα έλεγε κανείς), ώστε να ενισχυθεί η προσπάθεια που ξεκίνησε επί υπουργίας Γιώργου Γεωργαντά, για πλήρη ένταξη του συστήματος πληρωμών στο gov.gr, κάτι που δεν υποστηρίχθηκε επαρκώς από τη διοίκηση Σημανδράκου (η επιλογή έγινε τον Ιούλιο του 2022 με διαδικασίες ΑΣΕΠ). Παράλληλα στο διάστημα του τελευταίου έτους έχουν καταγραφεί πολλές, αδικαιολόγητες εκκρεμότητες διοικητικής και οργανωτικής φύσεως στον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Παρά το γεγονός ότι ζητήθηκε από το ΥπΑΑΤ η παραίτηση της διοίκησης του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο πρόεδρος του οργανισμού Βαγγέλης Σημανδράκος αρνείται να παραιτηθεί, με το επιχείρημα ότι δεν έχει επιλεγεί πολιτικά, αλλά μέσω ΑΣΕΠ. Στο μεταξύ έχουν παραιτηθεί όλα τα μέλη του ΔΣ πλην του προέδρου Β.Σημανδράκου. Το Υπουργείο δεσμεύεται να κάνει ό,τι προβλέπει ο νόμος για την απομάκρυνσή του και δηλώνει έτοιμο να τοποθετήσει νέα προσωρινή διοίκηση. Πρόθεση της ηγεσίας του ΥπΑΑΤ είναι να οργανωθεί και να εκσυγχρονιστεί άμεσα το πληροφοριακό σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ. Στόχος είναι να υπάρχει πεδίο σωστής συνεργασίας και με όρους διαφάνειας με τη Διοίκηση και τους εργαζομένους στον Οργανισμό, με τις συνεργαζόμενες εταιρείες, τους τεχνικούς συμβούλους τα εταιρικά ή ατομικά ΚΥΔ, με όλους τους εμπλεκόμενους. “Με τη νέα προσωρινή διοίκηση και τις αναγκαίες ανακατατάξεις θα καταβληθεί εργώδης και συστηματική προσπάθεια για να ανταποκριθεί ο Οργανισμός στον προορισμό του που δεν είναι άλλος από τις σωστές, έγκαιρες και με διαφάνεια πληρωμές στους αγρότες μας”, τονίζουν πηγές από το ΥπΑΑΤ. Υπενθυμίζουμε ότι η εξόφληση της βασικής ενίσχυσης, που πρέπει να γίνει μέχρι το τέλος του έτους ισοδυναμεί με την καταβολή 223 εκατ. ευρώ. Επίσης πρέπει να ενεργοποιηθεί η πληρωμή των οικολογικών σχημάτων (425 εκατ. ευρώ) με προκαταβολή αντιστοίχως έως 70% και εξόφλησή τους έως τον Ιούνιο.
Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν διαμαρτυρίες δικαιούχων από όλη την Ελλάδα, επειδή νιώθουν ότι έχουν αδικηθεί. Βρίσκεται σε εξέλιξη κύμα αντιδράσεων στο οποίο συμπεριλαμβάνεται και η Πανελλήνια Ένωση Φορέων Αγροτικών Υπηρεσιών (ΠΕΦΑΣΥ) που εκπροσωπεί περί τα 150 ΚΥΔ (Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων) μέσα από τα οποία έχουν υποβληθεί πάνω από 150.000 αιτήσεις δικαιούχων. Όλοι στοχοποιούν τη διοίκηση του ΟΠΕΚΕΠΕ και συγκεκριμένα τον πρόεδρό του. Μάλιστα η ΠΕΦΑΣΥ έχει στείλει εξώδικο στον πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ ενώ εκατοντάδες γεωργοί και κτηνοτρόφοι ετοιμάζονται να προσφύγουν σε ένδικα μέσα. Παράλληλα η Γενική Συνέλευση της Ομοσπονδία Κτηνοτρόφων Θεσσαλίας στη συνεδρίασή της στις 31/10/23, αποφάσισε την προσφυγή στη Δικαιοσύνη για τα λάθη στην προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης. Αντίστοιχα υπάρχουν έντονες διαμαρτυρίες και από κτηνοτρόφους της Ηπείρου. Σχετικά με την κατάσταση αυτή και τις αδικίες του ΟΠΕΚΕΠΕ προς τους αγρότες πανελλαδικά αλλά και στην Κρήτη μίλησαν στο Radio Me ο αντιπρόεδρος του Συνδέσμου Αγροτικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων & Επιχειρήσεων Ελλάδος Μιχάλης Καμπιτάκης και ο πρόεδρος της Οργάνωσης Αμπελουργών και Ελαιοκαλλιεργητών Κρήτης Πρίαμος Ιερωνυμάκης.
radiome.gr
